#azərbaycan respublikası audiovizual şurası
Azərbaycan Respublikası Audiovizual Şurası
Azərbaycan Respublikası Audiovizual Şurası audiovizual media sahəsində tənzimləməni həyata keçirən dövlət orqanıdır. Şuranın fəaliyyəti televiziya və radio yayımını, eləcə də qanunvericiliklə onun səlahiyyətlərinə aid edilmiş digər audiovizual media xidmətlərini əhatə edir. Qurum yayım sahəsində hüquqi tələblərə əməl olunmasına nəzarət edir, lisenziyalaşdırmanı həyata keçirir və audiovizual media subyektlərinin fəaliyyəti ilə bağlı qərarlar qəbul edir.
Şura öz fəaliyyətində Azərbaycan Respublikasının Konstitusiyasını, “Media haqqında” Qanunu və digər normativ hüquqi aktları rəhbər tutur. Onun tənzimləmə sahəsi bütün media növlərini əhatə etmir: çap nəşrləri və onlayn xəbər saytları yalnız media fəaliyyəti göstərdiklərinə görə Audiovizual Şuranın nəzarət dairəsinə daxil olmurlar. Qurumun əsas fəaliyyət istiqaməti audiovizual yayım və bununla bağlı xidmətlərdir.
Yaradılması və hüquqi varisliyi
Audiovizual Şura 2022-ci ildə “Media haqqında” Qanunun tətbiqi çərçivəsində yaradılıb. Yeni qurum əvvəlki Milli Televiziya və Radio Şurasının hüquqi varisidir. Milli Televiziya və Radio Şurasının öhdəlikləri və əmlakı Audiovizual Şuraya keçib. Bu dəyişiklik televiziya və radio yayımının tənzimlənməsindən daha geniş audiovizual media mühitinin hüquqi çərçivəyə daxil edilməsinə keçidlə bağlıdır.
Əvvəlki Milli Televiziya və Radio Şurası 2002-ci ildə yaradılmışdı. Buna görə tənzimləyici qurumun institusional tarixi ilə Audiovizual Şuranın indiki ad və hüquqi çərçivədə yaradılma tarixi fərqləndirilir. Yeni qanunvericilik ənənəvi televiziya və radio ilə yanaşı, platforma yayımını və sifarişli audiovizual xidmətləri də nəzərə alır. Şuranın strukturu və işçilərinin say həddi Azərbaycan Prezidentinin müvafiq aktı ilə müəyyən edilir.
Lisenziyalaşdırma və yayımın tənzimlənməsi
Audiovizual Şuranın əsas səlahiyyətlərindən biri audiovizual media sahəsində lisenziyaların verilməsidir. Yerüstü televiziya və radio yayımı üçün müsabiqələrin keçirilməsi, müraciətlərə baxılması və nəticələr üzrə qərarların qəbul edilməsi bu fəaliyyətin tərkib hissəsidir. Yerüstü yayım radio-tezlik resurslarından istifadə ilə bağlı olduğundan lisenziyalaşdırma zamanı yayımın texniki şərtləri də əhəmiyyət daşıyır.
Platforma yayımçıları, platforma operatorları və sifarişli yayım xidməti provayderləri üçün də qanunvericilikdə ayrıca tələblər nəzərdə tutulur. Bu kateqoriyalar məzmunun hazırlanması, auditoriyaya çatdırılması və istifadəçinin seçdiyi vaxtda izlənilməsi kimi fərqli xidmət formalarını əhatə edir. Şura müvafiq lisenziya şərtlərinə əməl olunmasını yoxlayır və səlahiyyətləri daxilində pozuntularla bağlı tədbirlər görür.
Yayımın monitorinqi və qanunvericiliyə nəzarət
Şura audiovizual media subyektlərinin yayımladığı proqramların qanunvericiliyə uyğunluğunu monitorinq edir. Nəzarət istiqamətlərinə uşaqların zərərli informasiyadan qorunması, reklam yayımına dair qaydalar, dövlət dilindən istifadə və yayımı məhdudlaşdırılan məzmunla bağlı tələblər daxildir. Monitorinq zamanı proqramların məzmunu ilə yanaşı, müəyyən materialların yayımlandığı vaxt və təqdimat forması da nəzərə alına bilər.
Pozuntu aşkar edildikdə onun xarakterinə və hüquqi əsaslara uyğun tədbirlər tətbiq olunur. Qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş hallarda yayımın dayandırılması və lisenziyaya dair qərarlar da qəbul edilə bilər. Şuranın qərarları və yayımçılarla bağlı açıqlamaları ictimaiyyətə təqdim olunur. Qurum televiziya və radio kanallarının redaksiyalarını əvəz etmir; onun funksiyası proqram hazırlamaq deyil, audiovizual media sahəsində qanuni tələblərin yerinə yetirilməsinə nəzarət etməkdir.
