#bankomat
Bankomat
Bankomat (ATM - Automated Teller Machine) — bank işçisinin iştirakı olmadan müştərilərə nağd pul çıxarmaq, hesaba mədaxil etmək, köçürmələr aparmaq və digər maliyyə əməliyyatlarını 24/7 rejimində yerinə yetirməyə imkan verən elektron proqram-texniki qurğudur.
Bankomatların Əsas Növləri
Funksionallığına görə bankomatlar iki əsas qrupa bölünür:
Cash-out (Məxaric) bankomatları: Yalnız nağd pulun verilməsi və balansın yoxlanılması üçün nəzərdə tutulub.
Cash-in / Recycling (Mədaxil-Məxaric): Bu cihazlar həm nağd pul qəbul edir, həm də verir. Müasir "Recycling" modelləri qəbul etdiyi pulu təkrar dövriyyəyə (digər müştəriyə vermək üçün) sala bilir.
Bankomatın Quruluşu və İş Prinsipi
Bankomat mürəkkəb bir kompyuter sistemi və mexaniki hissələrdən ibarətdir:
Prosessor: Cihazın "beyni"dir, bankın serveri ilə əlaqə yaradır.
Kart oxuyucu: Kartın maqnit lentini və ya çipini oxuyur.
Dispetçer (Dispenser): Pulları kasetlərdən seçib müştəriyə təqdim edən dəqiq mexanizmdir.
Kasetlər: Bankomatın daxilində pulların nominal üzrə saxlandığı xüsusi seyf qutuları.
Bankomatda Hansı Əməliyyatları Etmək Olar?
Müasir bankomatlar kiçik bir bank filialını əvəz edir:
Nağdlaşdırma: Kartdan və ya QR kod vasitəsilə nağd pulun çıxarılması.
Mədaxil: Hesaba və ya karta nağd pulun qoyulması.
Köçürmələr: "Card-to-card" xidməti ilə bir kartdan digərinə vəsait ötürülməsi.
Ödənişlər: Kommunal, mobil rabitə, internet və kredit ödənişlərinin icrası.
PİN dəyişdirilməsi: Kartın təhlükəsizlik kodunun yenilənməsi.
Bankomatdan İstifadə Zamanı Təhlükəsizlik Qaydaları
Bankomatdan istifadə edərkən ehtiyatlı olmaq maliyyə itkilərinin qarşısını alır:
PİN kodu gizli saxlayın: Kodu daxil edərkən klaviaturanı əlinizlə örtün.
Skimmerlərə diqqət edin: Kart daxil edilən hissədə və ya klaviaturada kənar, qeyri-təbii qurğuların olmadığına əmin olun.
Kənar şəxslərdən kömək istəməyin: Əgər problem yaranarsa, yalnız bankın qaynar xəttinə zəng edin.
Qəbzi unutmayın: Əməliyyat sonu qəbzi götürün və ya məlumatın məxfiliyi üçün onu cırmadan atmayın.
Tez-tez Verilən Suallar
1. Bankomat kartı niyə "udur" (bloklayır)?
PİN kodun üç dəfə yanlış daxil edilməsi, kartın müddətinin bitməsi və ya cihazda texniki nasazlıq buna səbəb ola bilər. Belə halda dərhal bankla əlaqə saxlanılmalıdır.
2. Bankomat pulu əskik verərsə nə etməli?
Cihazın yanından uzaqlaşmadan bankın çağrı mərkəzinə zəng edib iddia qaldırmaq lazımdır. Bankomatın daxili jurnalı (log faylları) və kamera görüntüləri əsasında araşdırma aparılacaq.