#boeing 787 dreamline
Boeing 787 Dreamline
Boeing 787 Dreamliner ABŞ-ın Boeing şirkəti tərəfindən hazırlanmış geniş gövdəli, iki mühərrikli uzunməsafəli sərnişin təyyarəsidir. Model ailəsi yüksək yanacaq səmərəliliyi, kompozit materiallardan geniş istifadə, böyük pəncərələr və uzun məsafəli birbaşa uçuş imkanları ilə tanınır. Boeing bu ailəni aviaşirkətlərin daha çox şəhəri dayanmadan birləşdirə bilməsi üçün hazırlayıb.
787 ailəsinə hansı modellər daxildir?
Hazırda Boeing 787 ailəsinin üç əsas versiyası var: 787-8, 787-9 və 787-10. Onlar eyni texnoloji platformanı bölüşsələr də, gövdə uzunluğu, sərnişin tutumu və uçuş məsafəsinə görə fərqlənirlər.
787-8 ailənin ən qısa, 787-10 isə ən uzun modelidir. 787-9 isə tutum və uçuş məsafəsi arasında balans yaradan orta variantdır.
Boeing 787 neçə sərnişin daşıyır?
Boeing-in 2026-cı il texniki məlumatlarına əsasən, iki sinifli konfiqurasiyada 787-8 təxminən 200–275, 787-9 250–325, 787-10 isə 300–375 sərnişin üçün nəzərdə tutulur.
Faktiki oturacaq sayı hər aviaşirkətin biznes, premium ekonom və ekonom siniflərinin payından asılı olaraq dəyişə bilər.
787-8 modeli
Boeing 787-8-in uzunluğu 56,7 metrdir və qanad açıqlığı 60,1 metr təşkil edir. Model iki sinifli konfiqurasiyada 200–275 sərnişin daşıya bilir.
Onun maksimal uçuş məsafəsi təxminən 14 820 kilometrə qədərdir. Bu göstərici 787-8-i uzun beynəlxalq marşrutlar üçün uyğun edir.
787-9 modeli
787-9 ailənin ən geniş istifadə olunan variantlarından biridir. Gövdəsinin uzunluğu 62,8 metrdir və iki sinifli salonda 250–325 sərnişin yerləşə bilər.
Boeing-in məlumatına görə, onun uçuş məsafəsi 15 370 kilometrə qədər çata bilər ki, bu da 787 ailəsində ən yüksək göstəricidir.
787-10 modeli
787-10 Dreamliner ailənin ən uzun və ən yüksək sərnişin tutumlu modelidir. Onun gövdəsinin uzunluğu 68,3 metrdir.
İki sinifli salonda təxminən 300–375 sərnişin daşıya bilir. Maksimal uçuş məsafəsi isə təxminən 13 890 kilometrdir.
Kompozit materiallardan istifadə
787 Dreamliner-in ən mühüm texnoloji xüsusiyyətlərindən biri konstruksiyasında karbon lifli kompozit materialların geniş tətbiqidir. Boeing bildirir ki, təyyarənin konstruksiya çəkisinin təxminən 50 faizi kompozit materiallardan ibarətdir.
Bu materiallar ənənəvi metal konstruksiyalarla müqayisədə çəkinin azaldılmasına və korroziyaya davamlılığın artırılmasına kömək edir.
Yanacaq səmərəliliyi
Boeing-in məlumatına görə, 787 Dreamliner əvəz etdiyi əvvəlki nəsil oxşar təyyarələrlə müqayisədə təxminən 25 faizə qədər daha az yanacaq istifadə edə bilər.
Bu qənaət yeni mühərriklər, aerodinamik optimallaşdırma və yüngül kompozit konstruksiyanın birgə təsiri ilə əldə olunur.
Hansı mühərriklərdən istifadə olunur?
Boeing 787 ailəsində iki əsas mühərrik seçimi mövcuddur: GE Aerospace tərəfindən istehsal olunan GEnx-1B və Rolls-Royce Trent 1000.
Aviaşirkətlər təyyarə sifariş edərkən bu iki mühərrik ailəsindən birini seçə bilirlər.
Böyük pəncərələr
787 Dreamliner-in sərnişin salonunun ən fərqləndirici xüsusiyyətlərindən biri iri pəncərələridir. Onlarda ənənəvi mexaniki jalüzlər əvəzinə elektron qaraltma sistemi istifadə olunur.
Sərnişin düymə vasitəsilə pəncərənin işıq keçirmə səviyyəsini dəyişə bilir.
Salonun təzyiqi və komfortu
Dreamliner sərnişin rahatlığını artırmaq üçün aşağı kabin hündürlüyü ekvivalentindən istifadə edir. Boeing-in biznes-jet materiallarında maksimal kabin hündürlüyü təxminən 6000 fut səviyyəsində göstərilir.
Daha aşağı kabin hündürlüyü uzun uçuşlarda bəzi sərnişinlər üçün yorğunluğun azalmasına kömək edə bilər.
LED işıqlandırma
787 salonunda dinamik LED işıqlandırma sistemi mövcuddur. Aviaşirkətlər işıq rənglərini uçuş mərhələsinə uyğun dəyişdirə bilirlər.
Məsələn, işıqlandırma günəşin doğuşunu və ya qürubunu imitasiya edə və gecə uçuşlarında daha yumşaq atmosfer yarada bilər.
Bağaj bölmələri
787-də iri əl yükü bölmələri nəzərdə tutulub. Boeing salon dizaynında genişlik hissini artırmaq üçün həm baqaj bölmələrinin, həm də tavan və giriş zonalarının formasına xüsusi diqqət yetirib.
Bu xüsusiyyət uzun məsafəli uçuşlarda sərnişinlərin daha çox əl yükü yerləşdirməsini asanlaşdıra bilər.
İlk uçuşu nə vaxt olub?
Boeing 787-8 ilk uçuşunu 15 dekabr 2009-cu ildə həyata keçirib. Model sonrakı sınaq və sertifikatlaşdırma mərhələlərindən sonra kommersiya xidmətinə daxil olub.
787 proqramı Boeing-in kommersiya aviasiyasında kompozit materiallardan bu miqyasda istifadə etdiyi ən mühüm layihələrdən biri olub.
Uzaq məsafəli birbaşa reyslər
787 Dreamliner-in əsas bazar üstünlüklərindən biri nisbətən orta sərnişin tutumu ilə çox uzun məsafələr uça bilməsidir. Bu, aviaşirkətlərə əvvəllər birbaşa uçuş üçün sərnişin tələbi kifayət etməyən şəhərlər arasında yeni marşrutlar açmağa imkan verib.
Boeing-in 2026-cı il məlumatına görə, 787 ailəsi 540-dan çox yeni dayanmadan marşrutun açılmasına töhfə verib.
787 nə qədər yayılıb?
2026-cı ildə Boeing 787 ailəsinə 90 qlobal müştəridən 2400-dən çox sifariş verildiyini bildirir. Ailə üzrə 1270-dən çox təyyarə artıq aviaşirkətlərə təhvil verilib.
Boeing-in məlumatına əsasən, 787 parkı ümumilikdə 1,3 milyarddan çox sərnişin daşıyıb.
2026-cı ildə texniki yenilik
2026-cı ilin martında ABŞ Federal Aviasiya Administrasiyası 787-9 və 787-10 üçün artırılmış maksimal qalxma çəkisini təsdiqləyib.
Bu dəyişiklik 787-9-a təxminən 3 ton əlavə faydalı yük və ya 560 kilometrdən çox əlavə uçuş məsafəsi, 787-10-a isə təxminən 5 ton əlavə yük və ya 740 kilometrdən çox əlavə uçuş məsafəsi imkanı yarada bilər.
Boeing 787 və Boeing 777 fərqi
Boeing 777 ümumilikdə daha böyük sərnişin və yük tutumuna malik geniş gövdəli ailədir. 787 isə daha aşağı tutumlu uzunməsafəli marşrutlarda yüksək səmərəlilik və çeviklik üçün hazırlanıb.
Bu səbəbdən iki model eyni aviaşirkətin parkında fərqli marşrut tələblərinə xidmət edə bilər.
Dreamliner adının mənası
“Dreamliner” Boeing tərəfindən 787 proqramı üçün seçilmiş kommersiya adıdır. Bu ad təyyarənin yeni nəsil texnologiya, komfort və uzunməsafəli səyahət konsepsiyasını vurğulamaq üçün istifadə olunur.
787 bu gün Boeing-in əsas geniş gövdəli kommersiya təyyarə ailələrindən biridir.
