Əlcək

Əlcək – əlləri xarici təsirlərdən (soyuq, istilik, kimyəvi maddələr, mexaniki zədələr) qorumaq və ya gigiyenik məqsədlərlə istifadə olunan geyim elementidir. Azərbaycan mədəniyyətində əlcəklər həm də zərif əl işləmələri ilə seçilən bir sənət nümunəsi kimi tanınır. İstifadə məqsədinə görə əlcəklər bir neçə qrupa bölünür: 1. Məişət və Gündəlik Əlcəklər Yun əlcəklər: Qış aylarında soyuqdan qorunmaq üçün istifadə olunur. Azərbaycanın müxtəlif bölgələrində (xüsusilə dağlıq rayonlarda) rəngli iplərdən toxunmuş milli naxışlı əlcəklər geniş yayılmışdır. Dəri əlcəklər: Həm qoruyucu, həm də klassik moda aksesuarı kimi istifadə olunur. Küləyə və suya davamlılığı ilə seçilir. Barmaqsız əlcəklər (Mitenka): Barmaqların hərəkət sərbəstliyini təmin edən, daha çox dekorativ və ya idman üslublu modellərdir. 2. Peşəkar və Qoruyucu Əlcəklər Tibbi əlcəklər: Lateks, nitril və ya vinildən hazırlanır. Sterilliyi təmin etmək və infeksiyalardan qorunmaq üçün nəzərdə tutulub. İş (Tikinti) əlcəkləri: Əlləri kəsiklərdən, sürtünmədən və ağır yüklərdən qorumaq üçün möhkəm parçadan və ya rezin örtükdən hazırlanır. Dielektrik əlcəklər: Elektrik işləri zamanı cərəyan vurmasının qarşısını almaq üçün xüsusi kauçukdan hazırlanır. Azərbaycan Milli Toxuculuğunda Əlcək Azərbaycanın xalq sənətkarlığında əlcək toxuma sənəti xüsusi yer tutur. Qədimdə gənc qızlar cehizləri üçün rəngbərəng beşbarmaqlı əlcəklər və ya "əlcək-corab" dəstləri toxuyardılar. Naxışlar: Bu əlcəklərin üzərində xalça motivləri, "qoçbuynuzu", "buta" və digər həndəsi naxışlara tez-tez rast gəlinir. Material: Əsasən yerli qoyun və ya dəvə yunundan hazırlanmış təbii iplərdən istifadə olunurdu. Müasir Dövrdə Əlcək Trendləri Bu gün əlcəklər texnoloji yeniliklərlə birləşir: Touchscreen (Sensor) əlcəklər: Barmaq uclarında olan xüsusi material sayəsində əlcəyi çıxarmadan smartfonlardan istifadə etməyə imkan verir. İdman əlcəkləri: Fitnes, velosiped sürmə və ya boks üçün nəzərdə tutulmuş, həm hava keçirən, həm də əli sabit saxlayan modellər. Eko-dəri əlcəklər: Heyvan mənşəli olmayan, ekoloji təmiz materiallardan hazırlanan dəbli aksesuarlar. Əlcək Seçərkən Nəyə Diqqət Etməli? Ölçü: Əlcək əli tam sarmalı, lakin qan dövranını məhdudlaşdırmamalıdır. Material: İstifadə yerinə uyğun seçilməlidir (məsələn, kimyəvi maddələrlə işləyərkən yalnız rezindən, soyuqda isə yun və ya dəridən). Hava keçiriciliyi: Əlin tərləməməsi üçün təbii astarlı modellərə üstünlük verilməlidir.