Fatma Varank

Fatma Varank Türkiyənin dövlət rəsmisi, iqlim siyasəti və ətraf mühit məsələləri üzrə yüksək vəzifəli nümayəndəsidir. O, Türkiyə Respublikasının Ətraf Mühit, Şəhərsalma və İqlim Dəyişikliyi nazirinin müavini və COP31-in baş icraçı direktorudur (COP31 CEO). Bu vəzifələrdə iqlim siyasəti, beynəlxalq iqlim danışıqları və COP31-ə hazırlıq prosesində iştirak edir. 2026-cı ilin sentyabrında Fatma Varank Bakıda keçirilən Baku Climate Action Week 2026 (BCAW 2026) və UNFCCC-nin Dördüncü İqlim Həftəsinin yüksək səviyyəli iştirakçıları sırasında yer alıb.

Türkiyənin nazir müavini

Fatma Varank Türkiyə Respublikasının Ətraf Mühit, Şəhərsalma və İqlim Dəyişikliyi Nazirliyində nazir müavini vəzifəsində çalışır. Onun beynəlxalq fəaliyyəti Türkiyənin ətraf mühit və iqlim siyasəti, iqlim diplomatiyası və UNFCCC çərçivəsində aparılan proseslərlə sıx bağlıdır.

Onun Türkiyə hökumətində bu istiqamətdə fəaliyyəti yeni deyil. Məsələn, UNFCCC-nin COP26 iştirakçı siyahısında da Fatma Varank Türkiyənin Ətraf Mühit və Şəhərsalma Nazirliyinin nazir müavini kimi göstərilib.

COP31-in baş icraçı direktoru

2026-cı ildə Fatma Varank COP31-in baş icraçı direktoru təyin edilib. COP31 Sədrliyinin UNFCCC-də yayımlanan rəsmi sənədinə əsasən, o, COP31-in ümumi strateji çərçivəsinin koordinasiyası və nəzarəti, prosesin məzmunu və Fəaliyyət Gündəliyi, beynəlxalq danışıqlara hazırlıq, qurumlararası koordinasiya və tədbir məkanlarının planlaşdırılması üzrə məsuliyyət daşıyır.

Bu səbəbdən Fatma Varank COP31-ə hazırlıq prosesində Türkiyə tərəfinin əsas rəhbər şəxslərindən biridir.

Fatma Varank və COP31

COP31 2026-cı ildə Türkiyənin Antalya şəhərində keçiriləcək. Fatma Varankın fəaliyyəti COP31-in təşkilati hazırlığı ilə yanaşı, iqlim öhdəliklərinin konkret layihələrə, investisiyalara və həyata keçirilə bilən tədbirlərə çevrilməsinə yönəlmiş Fəaliyyət Gündəliyini də əhatə edir.

2026-cı ilin iyununda COP31 Sədrliyinin yeni Fəaliyyət Gündəliyi təqdim edilərkən onun hazırlanmasında Fatma Varankın rəhbərliyi UNFCCC tərəfindən ayrıca qeyd olunub.

COP31 Fəaliyyət Gündəliyi

Fatma Varankın Bakıda verdiyi məlumata görə, COP31-in Fəaliyyət Gündəliyi təmiz enerji, su ehtiyatları, sənayenin dekarbonizasiyası, təhsil, ərzaq təhlükəsizliyi, okeanlar və dənizlər, dayanıqlı səhiyyə sistemləri və bərpa olunan enerji daxil olmaqla bir sıra əsas istiqamətləri əhatə edir.

Onun sözlərinə görə, COP31-in əsas missiyalarından biri iqlim hədəflərini real nəticələrə, layihələrə və investisiyalara çevirməkdir.

Fatma Varank Baku Climate Action Week 2026-da

Fatma Varank 7–11 sentyabr 2026-cı ildə Bakıda keçirilən Baku Climate Action Week 2026-nın rəsmi spikerlərindən biridir. BCAW-nin rəsmi spiker siyahısında o, COP31-in CEO-su və Türkiyənin Ətraf Mühit, Şəhərsalma və İqlim Dəyişikliyi nazirinin müavini kimi təqdim edilir.

BCAW 2026 COP29-un irsi üzərində qurulub və Bakıda keçirilən UNFCCC Regional Climate Week çərçivəsində təşkil olunur. Tədbir 7–11 sentyabr tarixlərində Bakı Konqres Mərkəzində keçirilir.

Fatma Varank BCAW 2026-nın açılış mərasimində COP29 prezidenti Muxtar Babayev, COP30-un icraçı direktoru Ana Toni, IRENA-nın baş direktoru Francesco La Camera və digər yüksək səviyyəli nümayəndələrlə birlikdə çıxış edən şəxslər sırasında yer alıb.

Fatma Varank IV İqlim Həftəsində

Fatma Varank Bakıda keçirilən UNFCCC-nin Dördüncü İqlim Həftəsində (Climate Week 4 – CW4) də iştirak və çıxış edib.

7 sentyabr 2026-cı ildə çıxışı zamanı o, Bakıda keçirilən iqlim konfranslarının Türkiyə üçün möhkəm zəmin yaratdığını bildirib. Varank xüsusilə COP29 zamanı Bakıda iqlim maliyyəsi və Paris Sazişinin 6-cı maddəsi üzrə əldə edilmiş nəticələrin COP31-ə gedən yolda əhəmiyyətini vurğulayıb.

Bakıdan Antalyaya iqlim körpüsü

Fatma Varankın BCAW 2026-dakı mesajlarının əsas mövzularından biri COP29-dan COP31-ə – Bakıdan Antalyaya keçid olub.

O bildirib ki, Bakıda formalaşmış iqlim gündəliyi və COP29-un nəticələri Türkiyənin COP31 Sədrliyi üçün mühüm baza yaradır. Varank Azərbaycan və Türkiyə arasında iqlim sahəsində əməkdaşlığın COP29-dan COP31-ə qədər qurulan körpü vasitəsilə daha da güclənəcəyini qeyd edib.

İqlim maliyyəsi

İqlim maliyyələşdirilməsi Fatma Varankın Bakıda çıxışında toxunduğu əsas məsələlərdən biri olub.

O, 7 sentyabr 2026-cı ildə Dördüncü İqlim Həftəsinin açılışında qlobal iqlim maliyyəsinə illik ehtiyacın 7,5–9 trilyon ABŞ dolları, mövcud maliyyə axınlarının isə təxminən 1,9 trilyon dollar olduğunu bildirib.

Varank həmçinin COP29-da formalaşdırılmış və 2035-ci ilədək inkişaf etməkdə olan ölkələr üçün iqlim maliyyəsinin ildə ən azı 300 milyard dollara çatdırılmasını nəzərdə tutan maliyyə məqsədinin əhəmiyyətini vurğulayıb.

Paris Sazişi və şəffaflıq

Fatma Varank Paris Sazişi çərçivəsində şəffaflığın iqlim siyasətinin həyata keçirilməsi üçün mühüm vasitə olduğunu vurğulayan rəsmilərdən biridir.

UNFCCC-nin məlumatına görə, o, şəffaflığın daha güclü iqlim siyasətlərinin hazırlanmasına, dövlət qurumları arasında koordinasiyaya, investisiya və maliyyə mühitinin yaxşılaşdırılmasına və ölkələrin uzunmüddətli transformasiya imkanlarının gücləndirilməsinə xidmət etdiyini bildirib.

Bakıda keçirilən yüksək səviyyəli şəffaflıq dialoqunun proqramında da Fatma Varank COP31 rəhbərliyinin nümayəndəsi kimi açılış çıxışçıları sırasında göstərilib.

Azərbaycan və Türkiyə arasında iqlim əməkdaşlığı

Fatma Varankın Bakıda iştirakı Azərbaycan və Türkiyə arasında iqlim sahəsində əməkdaşlığın davam etdirilməsi baxımından da əhəmiyyət daşıyır.

Azərbaycanın COP29-a ev sahibliyindən sonra Türkiyənin COP31-ə ev sahibliyi etməsi Bakı və Antalya arasında beynəlxalq iqlim prosesinin davamlılığını ön plana çıxarıb. Varank Bakıda əldə edilmiş təcrübənin və nəticələrin COP31 istiqamətində mühüm baza olduğunu vurğulayıb.

Fatma Varankın beynəlxalq iqlim fəaliyyətində rolu

Fatma Varank Türkiyənin nazir müavini və COP31-in baş icraçı direktoru kimi milli iqlim siyasəti ilə beynəlxalq COP prosesinin kəsişməsində fəaliyyət göstərir.

Onun 2026-cı ildə Baku Climate Action Week və Dördüncü İqlim Həftəsində iştirakı COP29-un nəticələrinin qorunması, COP31-ə hazırlıq, iqlim maliyyəsi, enerji keçidi, dekarbonizasiya və Paris Sazişinin icrası istiqamətində aparılan beynəlxalq müzakirələrin bir hissəsidir.