Gerb

Gerb dövlətin, şəhərin, bölgənin, təşkilatın, nəslin və ya digər qurumun rəsmi və ya tarixi fərqləndirici rəmzidir. Gerblərdə qalxan, tac, heyvan, bitki, ulduz, silah, lent və müxtəlif həndəsi elementlərdən istifadə oluna bilər. Hər bir detal müəyyən tarixi, siyasi, coğrafi və ya mədəni məna daşıya bilər. Dövlət gerbi bayraq və himn ilə birlikdə əsas dövlət rəmzləri sırasında yer alır.

Dövlət gerbi
Dövlət gerbi ölkənin suverenliyini və dövlətçilik ənənələrini ifadə edən rəsmi simvoldur. O, dövlət qurumlarının binalarında, rəsmi sənədlərdə, diplomatik nümayəndəliklərdə, bəzi pul nişanlarında və qanunvericiliklə müəyyən edilmiş digər yerlərdə istifadə oluna bilər. Gerbin təsviri və istifadəsi hər bir ölkənin milli qanunvericiliyi ilə tənzimlənir.

Azərbaycan Respublikasının Dövlət Gerbi
Azərbaycan Respublikasının Dövlət Gerbi Azərbaycan dövlətinin rəsmi rəmzlərindən biridir. Gerbin mərkəzində alov təsviri yerləşir və o, səkkizguşəli ulduzun fonunda təqdim olunur. Kompozisiyada palıd budaqları və sünbüllər də yer alır. Dövlət gerbinin rəngli və qrafik təsviri rəsmi istifadə qaydalarına uyğun tətbiq edilir.

Gerbdə istifadə olunan simvollar
Gerblərdəki simvollar təsadüfi seçilmir. Şir güc və cəsarət, qartal hakimiyyət və yüksəklik, palıd möhkəmlik, sünbül isə məhsuldarlıq və əmək kimi anlayışlarla əlaqələndirilə bilər. Lakin eyni simvol müxtəlif ölkə və tarixi ənənələrdə fərqli məna daşıya bildiyindən onun izahı konkret gerbin tarixi kontekstinə əsaslanmalıdır.

Heraldika və gerblərin öyrənilməsi
Gerblərin yaranmasını, quruluşunu, simvollarını və istifadə qaydalarını öyrənən sahə heraldika adlanır. Heraldika orta əsrlərdə fərqli şəxslərin və nəsillərin tanınmasına xidmət edən nişan sistemləri ilə inkişaf edib. Zamanla gerblər şəhərlərin, dövlətlərin, universitetlərin, hərbi birliklərin və müxtəlif təşkilatların rəmzlərinə çevrilib.

Şəhər və bölgə gerbləri
Dövlətlərlə yanaşı şəhər və inzibati ərazilərin də gerbləri ola bilər. Belə gerblərdə ərazinin tarixi, memarlığı, təbiəti, iqtisadi fəaliyyəti və yerli mədəniyyəti ilə bağlı elementlər istifadə edilə bilər. Şəhər gerbləri yerli kimliyin vizual ifadə vasitələrindən biridir.

Nəsil və ailə gerbləri
Avropa heraldika ənənəsində zadəgan nəsillərinin və ailələrin gerbləri geniş yayılıb. Bu gerblər müəyyən ailəni tanıdan rənglər, qalxanlar, heyvan fiqurları, devizlər və digər heraldik elementlərdən ibarət ola bilər. Tarixi ailə gerbləri genealogiya və sosial tarix araşdırmalarında mühüm mənbə hesab edilir.

Gerb, emblem və loqo arasındakı fərq
Gerb, emblem və loqo vizual nişan olsa da, eyni anlayış deyil. Gerb adətən heraldik və tarixi ənənəyə əsaslanan rəsmi simvoldur. Emblem müəyyən ideyanı, təşkilatı və ya fəaliyyəti ifadə edən nişan ola bilər. Loqo isə əsasən şirkət, brend və təşkilatın vizual tanınması üçün yaradılan qrafik işarədir.