#hərbi yürüş
Hərbi yürüş
Hərbi yürüş hərbi qulluqçuların müəyyən edilmiş marşrut üzrə nizamlı və təşkilatlanmış şəkildə hərəkət etməsidir. Yürüş təntənəli tədbirin bir hissəsi kimi şəhər küçə və meydanlarında, həmçinin hərbi hazırlıq və təlim çərçivəsində keçirilə bilər. Təntənəli hərbi yürüşlərdə şəxsi heyət adətən sıra ilə hərəkət edir, hərbi orkestr marşlar ifa edir, dövlət və hərbi bayraqlardan istifadə oluna bilər.
Hərbi yürüşün məqsədi keçirildiyi tədbirdən asılıdır. Bayram və əlamətdar günlərdə təşkil olunan yürüşlər mərasim xarakteri daşıyır. Təlim çərçivəsindəki yürüş isə şəxsi heyətin və bölmələrin müəyyən istiqamətə hərəkəti, tapşırıq yerinə yetiriləcək əraziyə çatması və hazırlığının yoxlanılması ilə əlaqəli ola bilər.
Təntənəli hərbi yürüş
İctimaiyyətin daha çox gördüyü hərbi yürüş forması şəhər küçələrində keçirilən təntənəli yürüşdür. Belə tədbirlər Silahlı Qüvvələr Günü, Zəfər Günü və digər əlamətdar tarixlərlə əlaqədar təşkil edilə bilər. Hərbi qulluqçular əvvəlcədən müəyyən edilmiş marşrut üzrə sıra ilə hərəkət edir, yürüşü isə hərbi orkestr müşayiət edə bilər.
Azərbaycanda bunun nümunələrindən biri 26 iyun 2026-cı ildə Silahlı Qüvvələrin yaradılmasının 108-ci ildönümü münasibətilə keçirilən hərbi yürüşlərdir. Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, Bakı ilə yanaşı Sumqayıt, Gəncə, Naxçıvan, Bərdə, Xankəndi, Laçın və Şuşada hərbi orkestrlərin müşayiəti ilə yürüşlər təşkil edilib.
Hərbi yürüş necə keçirilir?
Təntənəli hərbi yürüş əvvəlcədən hazırlanmış plan və marşrut əsasında təşkil olunur. İştirak edəcək bölmələr, hərəkətin başlanma və bitmə nöqtələri, sıra düzülüşü və orkestrin iştirakı kimi məsələlər əvvəlcədən müəyyənləşdirilir. Şəhər daxilində böyük yürüş keçirilirsə, yol hərəkətinin təşkili və təhlükəsizlik tədbirləri də nəzərə alınır.
Məsələn, 26 iyun 2026-cı ildə Bakıda keçirilən yürüşlər üçün beş ayrı marşrut müəyyən edilmişdi. Hərbi qulluqçuların saat 10:00-dan 12:00-dək şəhərin müxtəlif küçə və prospektləri ilə hərəkət etməsi planlaşdırılmış, sürücülərə mümkün sıxlığı nəzərə almaq və alternativ yollardan istifadə etmək tövsiyə olunmuşdu.
Hərbi orkestrin yürüşdə rolu
Hərbi orkestr təntənəli yürüşlərin xarakterik elementlərindən biridir. Orkestr hərbi marşlar və vətənpərvərlik ruhunda musiqilər ifa edərək şəxsi heyətin nizamlı hərəkətini müşayiət edir. Musiqi tədbirin mərasim xarakterini də gücləndirir.
2026-cı ildə Bakıda keçirilən hərbi yürüşlər zamanı hərbi orkestrlərin ifasında marşlar səsləndirilib, hərbi qulluqçular Dövlət Bayrağı ilə müəyyən edilmiş marşrutlar üzrə hərəkət ediblər. Yürüş başlamazdan əvvəl şəhidlərin xatirəsi bir dəqiqəlik sükutla yad olunub və Azərbaycan Respublikasının Dövlət Himni səsləndirilib.
Hərbi yürüş və hərbi parad arasındakı fərq
Hərbi yürüş və hərbi parad bir-birinə yaxın anlayışlar olsa da, onları tam eyniləşdirmək düzgün deyil. Hərbi yürüş əsasən hərbi qulluqçuların müəyyən marşrut üzrə təşkilatlanmış hərəkətini ifadə edir. Parad isə daha geniş rəsmi mərasim ola bilər və şəxsi heyətin təntənəli keçidi ilə yanaşı hərbi texnikanın, müxtəlif qoşun növlərinin və digər mərasim elementlərinin nümayişini əhatə edə bilər.
Buna görə şəhərin müxtəlif küçələrində hərbi qulluqçuların orkestr müşayiəti ilə hərəkəti rəsmi məlumatlarda “hərbi yürüş” kimi təqdim oluna bilər. Konkret tədbirin parad və ya yürüş adlandırılması onun rəsmi formatından asılıdır.
Təlim zamanı yürüş
“Yürüş” anlayışı yalnız bayram tədbirlərinə aid deyil. Hərbi hazırlıq və təlimlər zamanı da şəxsi heyət müəyyən məsafəni və marşrutu keçə bilər. Bu halda əsas məqsəd ictimai nümayiş deyil, bölmənin hərəkəti və qarşıya qoyulmuş tapşırığın yerinə yetirilməsidir.
Məsələn, 2026-cı ildə Türkiyədə keçiriləcək “Heydər Əliyev-2026” birgə təliminə hazırlıq zamanı Azərbaycan bayraq taqımı Naxçıvandan Sədərək sərhəd-keçid məntəqəsi istiqamətində yürüş edib. Müdafiə Nazirliyi həmin təlimin məqsədləri sırasında birgə əməliyyatların planlaşdırılması, koordinasiyanın təşkili və şəxsi heyətin bilik və bacarıqlarının artırılmasını göstərib.
Azərbaycanda hərbi yürüşlər
Azərbaycanda hərbi yürüşlər müxtəlif əlamətdar tarixlər münasibətilə Bakı və regionlarda keçirilir. 26 iyun 2026-cı ildə Naxçıvanda Əlahiddə Ümumqoşun Ordunun hərbi qulluqçuları orkestr müşayiəti ilə şəhər küçələrindən “Zəfər parkı”na doğru yürüş ediblər.
Həmin gün Xankəndidə də Azərbaycan Ordusunun hərbi qulluqçularının şəhərin mərkəzi küçələri boyunca təntənəli yürüşü keçirilib. Yürüş Zəfər meydanından başlayaraq şəhərin giriş qapısına qədər davam edib və Müdafiə Nazirliyinin hərbi orkestri tədbiri müşayiət edib.
Beləliklə, hərbi yürüş həm rəsmi mərasim, həm də hərbi fəaliyyət çərçivəsində istifadə olunan anlayışdır. Təntənəli yürüşlərdə əsas diqqət nizamlı sıra hərəkətinə, hərbi orkestrə, dövlət və hərbi rəmzlərə yönəldiyi halda, təlim xarakterli yürüşlərdə əsas məqsəd şəxsi heyətin və bölmələrin qarşıya qoyulmuş tapşırıq üzrə hərəkətinin təşkil edilməsidir.
