#kəndirbaz
Kəndirbaz
Kəndirbaz sənəti — Azərbaycan xalq yaradıcılığının qədim və mürəkkəb sahələrindən biri olub, fiziki çeviklik, balans və cəsarət tələb edən xalq sirk sənətidir. Bu sənət əsrlər boyu meydan tamaşalarının və xalq şənliklərinin, xüsusilə Novruz bayramının ayrılmaz tərkib hissəsi olmuşdur.
1. Tamaşanın Quruluşu və Alətlər
Kəndirbaz tamaşaları xüsusi avadanlıqlar və musiqi müşayiəti ilə həyata keçirilir:
Kəndir və Dirəklər: Tamaşa iki hündür dirək arasına çəkilmiş möhkəm kəndir üzərində qurulur.
Ləngər: Kəndirbazın müvazinətini saxlamaq üçün istifadə etdiyi uzun və ağır ağacdır.
Musiqi Müşayiəti: Tamaşalar adətən zurnaçılar dəstəsinin ifa etdiyi cəngi və digər ritmik sədalar altında keçirilir ki, bu da tamaşaçılarda həyəcanı artırır.
2. Kəndirbazlıq Novruz Şənliklərində
Azərbaycanın müxtəlif bölgələrində, eləcə də Bakıda Nizami küçəsi və İçərişəhər kimi mərkəzi məkanlarda təşkil olunan Novruz yarmarkası zamanı kəndirbaz tamaşaları mütləq nümayiş etdirilir:
Meydan Tamaşası: Kəndirbazlar Kosa, Keçəl və Bahar qızı kimi personajlarla birlikdə xalqın bayram sevincini bölüşürlər.
Akrobatik Hərəkətlər: Kəndir üzərində müxtəlif akrobatik nömrələr, rəqslər və bəzən gözübağlı gəzintilər ifa olunur.
3. Elmi və Folklor Araşdırmaları
Kəndirbazlıq sənəti Azərbaycanın qeyri-maddi mədəni irsinin bir parçasıdır:
Mədəni İrs: Bu sənət növü və onunla bağlı qədim rəvayətlər Folklor İnstitutu tərəfindən ölkənin etnoqrafik zənginliyi kimi mütəmadi olaraq toplanılır və öyrənilir.
Beynəlxalq Tədbirlər: Qlobal Bakı Forumu kimi mötəbər yığıncaqlar üçün gələn qonaqlara milli kimliyimizin və cəsarətimizin rəmzi kimi bu tamaşalar təqdim olunur.
4. Qulluq və Peşəkarlıq
Kəndirbaz tamaşalarının təhlükəsizliyi və estetikası üçün müəyyən texniki tədbirlər görülür:
Ləvazimatların Hazırlanması: Kəndirlərin və dirəklərin möhkəmliyi mütəxəssislər tərəfindən yoxlanılır, köhnəlmiş hissələr təmirxana şəraitində bərpa edilir.
Təchizat: Tamaşalar haqqında məlumat verən proqramların və reklamların hazırlanmasında müasir çap kəsim sahəsi imkanlarından istifadə olunur.
Geyim: Kəndirbazların geyimləri həm hərəkət üçün rahat olmalı, həm də milli kişi geyimi elementlərini (məsələn, rəngli köynəklər və kəmər) özündə əks etdirməlidir.