#menora
Menora
Menora — yəhudi dininin və kimliyinin ən tanınmış rəmzlərindən biri olan yeddişaxəli şamdandır. Tarixi kökləri min illər əvvələ, Qüdsdəki Müqəddəs Məbədə qədər uzanan Menora, sadəcə bir işıq mənbəyi deyil, həm də kainatın yaradılışını, elmi və ilahi hüzuru təmsil edən dərin bir simvoldur.
Menoranın tarixi və mənşəyi
Müqəddəs kitablara əsasən, ilk Menora təmiz qızıldan, tək bir parçadan döyülərək hazırlanmış və Musa peyğəmbərin dövründə xüsusi təlimatlarla yaradılmışdır.
Yeddi Şaxə: Menoranın yeddi qolu dünyanın yeddi gündə yaradılmasını və həmçinin insanın yeddi əsas hissini simvolizə edir.
Məbəd Çırağı: Qüdsdəki Birinci və İkinci Məbədlərdə Menora hər gün təmiz zeytun yağı ilə yandırılırdı. Bu işıq məbədin daxilini işıqlandırmaqla yanaşı, mənəvi işığın dünyaya yayıldığını göstərirdi.
Menora və Hanukiya: Fərqlər nələrdir?
Çox vaxt Menora termini bütün şamdanlar üçün istifadə edilsin də, texniki olaraq iki fərqli növ mövcuddur:
Klassik Menora (7 şaxəli): Məbəddə istifadə olunan və bu gün İsrail dövlətinin rəsmi gerbində əks olunan şamdandır. Yeddi qolu var.
Hanukiya (9 şaxəli): Hanuka bayramı zamanı istifadə olunan xüsusi şamdandır. Səkkiz gün davam edən möcüzəni qeyd etmək üçün səkkiz əsas qolu və mərkəzdə digər şamları yandırmaq üçün istifadə olunan bir "köməkçi" (Şamaş) qolu var.
Simvolik mənası: Niyə bu qədər vacibdir?
Menora yəhudi xalqı üçün bir neçə mühüm konsepsiyanı özündə birləşdirir:
İlahi Hikmət: Mərkəzi şaxə Allahın varlığını, kənardakı üç-üç bölünən şaxələr isə insan elmini və dünyəvi bilikləri təmsil edir ki, bunlar da ilahi hikmətə yönəlməlidir.
Milli Azadlıq: Roma işğalı zamanı Qüdsdən qənimət kimi aparılan Menora, əsrlər sonra İsrail dövlətinin qurulması ilə yenidən milli rəmz kimi qəbul edilmişdir.
Sönməz İşıq: Qaranlığa qarşı işığın, cəhalətə qarşı elmin zəfərini tərənnüm edir.
İsrail Dövlətinin Gerbində Menora
İsrail dövlətinin rəsmi embleminin mərkəzində ağ fonda göy rəngli yeddişaxəli Menora təsvir olunub. Şamdanın hər iki tərəfindəki zeytun budaqları sülhü, Menoranın özü isə yəhudi xalqının qədim tarixini və parlaq gələcəyini simvolizə edir.