Mer

Sualınız maraqlı bir hüquqi və inzibati məqama toxunur. Beynəlxalq praktikada və dövlət idarəçiliyində "ölkənin meri" deyə bir rəsmi vəzifə yoxdur. Çünki mer (meriya başçısı) bütöv bir ölkənin deyil, yalnız müəyyən bir şəhərin və ya bələdiyyənin rəhbərinə verilən addır.Bütöv bir ölkənin miqyasında ən yüksək icraedici idarəetmə funksiyasını daşıyan şəxs isə idarəetmə formasına uyğun olaraq Prezident və ya Baş nazir adlanır.Bununla belə, bu ifadənin ağla gətirdiyi iki fərqli yanaşmanı qeyd etmək olar:1. Paytaxt Şəhərin Meri (Ölkənin Ən Nüfuzlu Merliyi)Bir çox ölkələrdə paytaxt şəhərin rəhbəri (məsələn, Londonun meri, Parisin meri, Ankaranın böyükşəhər bələdiyyə sədri) siyasi çəkisinə, idarə etdiyi büdcəyə və əhali sayına görə bəzən ölkə rəhbərliyi qədər populyar olur. Bu səbəbdən qeyri-rəsmi danışıqda paytaxt rəhbərini simvolik olaraq "ölkənin baş meri" kimi xarakterizə edirlər.2. Azərbaycan Konteksində Şəhər İdarəçiliyiAzərbaycanda inzibati idarəetmə sistemində rəsmi olaraq "mer" vəzifəsi mövcud deyil. Bizdə şəhər və rayonların rəhbərliyi funksiyasını Prezident tərəfindən təyin olunan İcra Hakimiyyətinin başçıları (məsələn, Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı) və seçki yolu ilə formalaşan Bələdiyyələr yerinə yetirir. Lakin gündəlik dildə və mediada Bakı Şəhər İcra Hakimiyyətinin başçısı tez-tez "Bakının meri" olaraq adlandırılır.Dünyada Merlərin Seçilməsi və Təyin Olunma ModelləriŞəhər rəhbərlərinin (merlərin) vəzifəyə gəlməsi ölkələrin qanunvericiliyinə görə fərqlənir:Modelİşləmə PrinsipləriNümunə ÖlkələrBirbaşa Seçki ModeliŞəhər sakinləri sandıq başına gedərək öz merlərini birbaşa səsvermə yolu ilə seçirlər. Bu modeldə merin xalqa birbaşa hesabatlılığı yüksək olur.ABŞ, Türkiyə, Fransa, Böyük BritaniyaTəyinat ModeliŞəhərin icra rəhbəri birbaşa mərkəzi hökumət (Prezident və ya Nazirlər Kabineti) tərəfindən təyin edilir.Azərbaycan, Qazaxıstan, ÇinDaxili Seçki ModeliSakinlər əvvəlcə şəhər şurasını (bələdiyyə məclisini) seçirlər, həmin şura isə öz daxilindən bir nəfəri şəhərin meri elan edir.İspaniya, Niderland, Almaniyanın bəzi ştatları