meyvə yığımı

Meyvə yığımı: düzgün toplama üsulları və saxlanma qaydaları Meyvə yığımı bağçılıqda və kənd təsərrüfatında ən vacib mərhələlərdən biridir. Yığım prosesinin düzgün təşkili meyvələrin keyfiyyətinə, dadına, görünüşünə və saxlanma müddətinə birbaşa təsir edir. Vaxtında və ehtiyatla toplanan meyvələr həm təzə istehlak üçün, həm də emal sənayesi üçün daha yüksək dəyərə malik olur. Meyvə yığımında əsas məqsəd yetişmiş məhsulu zədələmədən toplamaq, itkiləri azaltmaq və məhsulun keyfiyyətini qorumaqdır. Meyvə yığımı nədir? Meyvə yığımı ağaclardan və ya digər bitkilərdən yetişmiş meyvələrin toplanması prosesidir. Bu proses meyvəçilik fəaliyyətinin son mərhələlərindən biri hesab olunur və bütün il ərzində aparılan qulluq işlərinin nəticəsini müəyyən edir. Yığım vaxtı meyvənin növündən, sortundan, iqlim şəraitindən və istifadə məqsədindən asılı olaraq dəyişir. Meyvə yığımının düzgün vaxtını necə müəyyən etmək olar? Meyvələrin optimal vaxtda yığılması onların keyfiyyətini qorumaq üçün vacibdir. Yığım vaxtını müəyyən etmək üçün aşağıdakı əlamətlər nəzərə alınır: meyvənin xarakterik rəng alması; ölçüsünün tam formalaşması; özünəməxsus qoxunun yaranması; dad xüsusiyyətlərinin yaxşılaşması; meyvənin budaqdan asan ayrılması. Bəzi meyvələr tam yetişdikdən sonra, bəziləri isə daşınma və saxlanma məqsədilə bir qədər əvvəl yığılır. Müxtəlif meyvələrin yığım xüsusiyyətləri Alma və armud yığımı Alma və armud adətən yay sonu və payız aylarında yığılır. Bu meyvələr saxlanmaya davamlı olduğu üçün düzgün toplandıqda uzun müddət qoruna bilər. Yığım zamanı meyvələri budaqdan dartmaq əvəzinə ehtiyatla çevirmək tövsiyə olunur. Bu, həm meyvənin, həm də ağacın zədələnməsinin qarşısını alır. Şaftalı və ərik yığımı Şaftalı və ərik daha həssas meyvələrdir. Onların qabığı asan zədələndiyi üçün yığım zamanı diqqətli davranmaq lazımdır. Bu meyvələr əsasən əl ilə toplanır və yumşaq qablara yerləşdirilir. Üzüm yığımı Üzüm salxımları qayçı və ya xüsusi alətlər vasitəsilə kəsilərək toplanır. Yığım zamanı salxımların zədələnməməsi və gilələrin tökülməməsi vacibdir. Fındıq və digər çərəz meyvələrinin yığımı Fındıq kimi məhsullar əsasən yetişdikdən və yerə tökülməyə başladıqdan sonra toplanır. Daha sonra qurudularaq saxlanmaya hazırlanır. Meyvə yığımında istifadə olunan alətlər Meyvə yığımı zamanı müxtəlif alətlərdən istifadə edilə bilər: bağ qayçısı; meyvə yığan səbətlər; nərdivanlar; xüsusi toplama avadanlıqları; bağ arabaları. Kiçik bağlarda əl əməyindən istifadə üstünlük təşkil edir, böyük təsərrüfatlarda isə mexanikləşdirilmiş yığım üsullarından istifadə olunur. Meyvə yığımının əsas qaydaları Keyfiyyətli məhsul əldə etmək üçün yığım zamanı aşağıdakı qaydalara əməl edilməlidir: meyvələri zədələmədən toplamaq; xəstə və çürük məhsulları ayırmaq; meyvələri yerə atmaqdan çəkinmək; uyğun qablaşdırmadan istifadə etmək; yığılmış məhsulu uzun müddət günəş altında saxlamamaq. Zədələnmiş meyvələr daha tez xarab olur və sağlam məhsulların keyfiyyətinə də təsir göstərə bilər. Meyvələrin saxlanması Yığımdan sonra meyvələrin düzgün saxlanması onların keyfiyyətinin qorunması üçün vacibdir. Saxlama şəraiti meyvənin növündən asılı olaraq dəyişir. Əsas saxlama qaydaları: sərin və havalandırılan məkan seçmək; rütubət səviyyəsinə nəzarət etmək; zədələnmiş meyvələri ayırmaq; məhsulu uyğun qablarda yerləşdirmək; temperatur rejiminə riayət etmək. Bəzi meyvələr soyuducu anbarlarda, digərləri isə xüsusi quru şəraitdə daha yaxşı qorunur. Meyvə yığımının kənd təsərrüfatında əhəmiyyəti Meyvə yığımı fermer təsərrüfatlarının gəlirliliyinə birbaşa təsir edir. Düzgün təşkil edilmiş yığım prosesi məhsul itkisini azaldır, satış keyfiyyətini artırır və bazara daha keyfiyyətli məhsul çıxarmağa imkan verir. Meyvəçilik inkişaf etmiş bölgələrdə yığım mövsümü həm kənd təsərrüfatı iş yerlərinin artmasına, həm də yerli iqtisadi fəallığın yüksəlməsinə töhfə verir.