Orbiter 3

Orbiter 3 İsrailin «Aeronautics Defense Systems» şirkətinin hazırladığı orta ölçülü pilotsuz uçuş aparatıdır (PUA). O, Orbiter ailəsinə daxildir; bu ailəyə kiçik ölçülü taktiki PUA sistemləri aid edilir. Aparat kəşfiyyat, müşahidə və hədəfin aşkarlanması üçün nəzərdə tutulub, bu sinif ingiliscə STUAS (Small Tactical Unmanned Aircraft System) adlanır. Orbiter 3 aşağı və orta komandir heyətinin dəstəyi üçün istifadə olunur. Adı eyni səslənən Orbiter v3.5 3D-printer ekstruderidir və bu aparatla əlaqəsi yoxdur.

Konstruksiya və istismar xüsusiyyətləri

Orbiter 3 elektrik mühərriki ilə işləyir. Elektrik mühərriki aparatın səs-küyünü azaldır və bu, gizli müşahidə üçün vacibdir. Gövdəsi kompozit materialdan hazırlanıb, bu da konstruksiyanı yüngül saxlayır. Havaya qaldırılma pnevmatik katapulta ilə həyata keçirilir. Sistem uçuş-enmə zolağından asılı deyil və asan daşınır. Sürətli quraşdırma və növbəti uçuşa hazırlıq üçün cəmi 2-3 nəfər kifayət edir. Bu, aparatı cəbhə xəttinə yaxın şəraitdə və çətin relyefdə istifadə üçün əlverişli edir.

Missiyalar və tətbiq sahələri

Aparat yük bölməsi vasitəsilə kəşfiyyat, müşahidə, hədəfin müəyyən edilməsi və döyüş meydanına nəzarət tapşırıqlarını yerinə yetirir. Taktiki qruplar bu cür sistemlərdən real vaxt rejimində vəziyyəti izləmək, təhlükəli ərazini öncədən yoxlamaq və qərar qəbulu üçün məlumat toplamaq məqsədilə istifadə edir. Sistem hərbi və təhlükəsizlik tətbiqləri üçün nəzərdə tutulub.

Orbiter 3 və 44 günlük Vətən müharibəsi

Orbiter 3 Azərbaycan Ordusunun 44 günlük Vətən müharibəsi zamanı istifadə etdiyi pilotsuz aparatlardan biri kimi tanınır. Azərbaycan mediasında aparatın döyüş tapşırığının öhdəsindən uğurla gəldiyi qeyd olunur. Bildirilir ki, Orbiter 3 düşmən zərbələrinə məruz qalıb, lakin zədələndikdən sonra da bazaya qayıda bilib və tapşırığı tam yerinə yetirib. Bu hadisə müasir texnologiyaların, səssiz uçuş və sürətli qərar qəbulu imkanlarının müharibənin gedişatına təsirinin nümunələrindən biri sayılır.