Pakistan Ombudsmanı

Pakistan Ombudsmanı: İnzibati ədalətin və insan hüquqlarının rəsmi təminatçısı Pakistan İslam Respublikasında dövlət idarəçiliyində şəffaflığın təmin edilməsi, bürokratik özbaşınalığın qarşısının alınması və vətəndaşların hüquqlarının rəsmi müdafiəsi məqsədilə yaradılmış ən köklü institutlardan biri Pakistan Ombudsmanlığıdır. Pakistan hüquq sistemində və yerli dildə bu təsisat rəsmi olaraq "Wafaqi Mohtasib" (Federal Ombudsman) adlanır. 1983-cü ildə rəsmi fəaliyyətə başlayan bu qurum, Cənubi Asiya regionunda inzibati ədalətin bərqərar olunmasında öncül və ən effektiv strukturlardan biri hesab edilir. Pakistanın dövlət idarəçilik modelinə uyğun olaraq, ombudsman təsisatı həm Federal (Wafaqi Mohtasib), həm də regional (əyalət) səviyyədə ixtisaslaşmış ofislər vasitəsilə şaxələnmiş rəsmi struktura malikdir. "Wafaqi Mohtasib" təsisatının strukturu və əsas fəaliyyət prinsipləri Pakistan Federal Ombudsmanı birbaşa ölkə Prezidenti tərəfindən rəsmi olaraq təyin edilir və öz funksiyalarını icra edərkən icra hakimiyyətindən tam müstəqildir. Qurumun fəaliyyət fəlsəfəsinin əsasını bu rəsmi istiqamətlər təşkil edir: İnzibati nöqsanların (Maladministration) araşdırılması: Vətəndaşların federal dövlət orqanları, nazirliklər və rəsmi korporasiyalar tərəfindən məruz qaldıqları qanunsuzluq, gecikdirmə, etinasızlıq və ya vəzifə səlahiyyətlərindən sui-istifadə halları ilə bağlı şikayətlərini araşdırır. Məhkəmədənkənar operativ həll: Pakistan Ombudsmanlığının ən böyük rəsmi üstünlüklərindən biri şikayətlərin pulsuz, sadələşdirilmiş prosedurla və qanunla müəyyən edilmiş qısa müddət ərzində (çox vaxt 60 gün daxilində) həll edilməsidir. Xüsusi ombudsmanlıq ofisləri: Federal Ombudsmanla yanaşı, Pakistanda sahələr üzrə ixtisaslaşmış Bank Ombudsmanı (Banking Mohtasib), Vergi Ombudsmanı və qadınların iş yerlərində qarşılaşdıqları rəsmi problemləri araşdıran Xanım Ombudsman (Federal Ombudsman for Harassment) institutları da fəaliyyət göstərir. Regional və beynəlxalq hüquq arenasında rolu Pakistan Federal Ombudsmanı ("Wafaqi Mohtasib") qlobal miqyasda və Asiya qitəsində ombudsman hərəkatının inkişafına mühüm töhfələr verir. Qurum, regional əməkdaşlıq platforması olan Asiya Ombudsmanlar Assosiasiyasının (AOA) yaradıcılarından biridir və onun daimi rəsmi katibliyinə ev sahibliyi edir. Azərbaycan Respublikasının İnsan Hüquqları üzrə Müvəkkili (Ombudsman) təsisatı ilə Pakistan Federal Ombudsmanlığı arasında çox sıx və strateji əlaqələr mövcuddur. Hər iki dövlət arasındakı yüksək səviyyəli rəsmi dostluq münasibətləri hüquq müdafiə institutlarının əməkdaşlığında da özünü göstərir. İstər İslam Əməkdaşlıq Təşkilatının Ombudsmanlar Assosiasiyası, istərsə də Bakıda keçirilən Beynəlxalq Bakı Sammitləri çərçivəsində tərəflər təcrübə mübadiləsi aparır, vətəndaşların hüquqi müdafiə mexanizmlərinin təkmilləşdirilməsi istiqamətində rəsmi tərəfdaşlıq layihələrini davam etdirirlər.