Qoltuq qəsəbəsi

Suların qovuşduğu torpaq: Neftçalanın Qoltuq qəsəbəsi Azərbaycanın zəngin coğrafiyasında hər bir yaşayış məntəqəsinin özünəməxsus adı, tarixi və təbiəti var. Belə maraqlı coğrafi adlardan və qədim yaşayış məskənlərindən biri də Neftçala rayonunun inzibati ərazi vahidliyinə daxil olan Qoltuq qəsəbəsidir (yerli sənədlərdə və tarixi mənbələrdə çox vaxt Qoltuq kəndi olaraq da keçir). Kür çayının dənizə tökülən mənsəbinə yaxın ərazidə yerləşən bu yaşayış məntəqəsi həm strateji mövqeyi, həm də özünəməxsus təbiəti ilə seçilir. Coğrafi mövqeyi və adının mənşəyi Qoltuq kəndi/qəsəbəsi Azərbaycanın cənub-şərqində, Salyan düzünün cənub qurtaracağında, bilavasitə Kür çayının sahilində yerləşir. Toponimik baxımdan "Qoltuq" sözü coğrafi relyeflə birbaşa bağlıdır: Azərbaycan dilində və coğrafi terminologiyada "qoltuq" — çayın və ya dənizin quruya daxil olmuş ensiz körfəzi, buxtası və ya çay qollarının əmələ gətirdiyi basırıq, daldalanacaq yer mənasına gəlir. Kür çayının Xəzər dənizinə tökülməzdən əvvəl əmələ gətirdiyi döngələr və su qolları bu ərazidə təbii "qoltuqlar" yaratdığından, yaşayış məntəqəsi də tarixən bu adla formalaşmışdır. Tarixi kökləri Qoltuq Neftçala bölgəsinin ən köklü və qədim kəndlərindən biri hesab olunur. Tarixi mənbələrdə Kür çayı vasitəsilə aparılan su ticarəti yollarının üzərində yerləşən bu ərazidə balıqçılıq və gəmiçilik sənətinin inkişaf etdiyi qeyd olunur. Ərazidə XIX əsrə və daha qədim dövrlərə aid yerli əhəmiyyətli məscidlər, pirlər və memarlıq abidələrinin qalıqları kəndin zəngin keçmişindən xəbər verir. Mühüm Coğrafi Fakt: Qoltuq qəsəbəsi Kür çayının deltasına yaxın olduğu üçün tarixən dəniz səviyyəsinin dəyişməsindən və çayın daşqınlarından ən çox təsirlənən yaşayış məntəqələrindən biri olmuşdur. Bu səbəbdən ərazinin torpaqları çay çöküntüləri (allüvial torpaqlar) hesabına olduqca münbitdir. Əhalisi və məşğuliyyəti Qəsəbə əhalisinin əsasını azərbaycanlılar təşkil edir. Yerli camaatın məşğuliyyətində coğrafi mühit həlledici rol oynamışdır: Balıqçılıq: Kür çayına və Xəzər dənizinə yaxınlıq tarixən burada balıqçılıq sənətini (xüsusilə nərə və nərəkimilər ovunu) əsas dolanışıq mənbəyinə çevirmişdir. Kənd təsərrüfatı və Heyvandarlıq: Münbit torpaqlar sayəsində əhali tərəvəzçilik, bostançılıq və taxılçılıqla məşğul olur. Eyni zamanda, Muğan və Salyan düzünün geniş otlaqları heyvandarlığın inkişafına şərait yaradır. Narçılıq və bağçılıq: Neftçala rayonunun digər ərazilərində olduğu kimi, Qoltuqda da dadlı və şirəli nar bağları geniş yayılmışdır. Müasir infrastruktur Son illərdə Neftçala rayonunun abadlaşdırılması çərçivəsində Qoltuq qəsəbəsində də sosial infrastruktur yenilənmişdir. Qəsəbədə müasir standartlara cavab verən tam orta məktəb, kitabxana, tibb məntəqəsi fəaliyyət göstərir, yolların asfaltlanması və qazlaşdırma işləri tam başa çatdırılmışdır. Neftçalanın Qoltuq qəsəbəsi həm Kürün sərin sularını hiss edən təbiəti, həm də zəhmətkeş insanları ilə seçilən unikal bir məkandır. Azərbaycanın cənub-şərq marşrutu ilə səyahət edənlər üçün Kür çayının mənzərəsini seyr etmək və bölgənin balıqçılıq mədəniyyəti ilə tanış olmaq üçün Qoltuq mütləq görülməli yerlərdən biridir.