Sultan Barakat

Professor Sultan Barakat (Sultan Barakat) — post-münaqişə dövründə şəhərlərin bərpası, humanitar böhranların idarə olunması, sülh quruculuğu və yenidənqurma layihələri üzrə dünya miqyasında tanınmış ən nüfuzlu ekspertlərdən, memar və akademiklərdən biridir.O, uzun illər Böyük Britaniyanın York Universitetində fəaliyyət göstərmiş və burada münaqişə zonalarında bərpa işlərini araşdıran məşhur Post-war Reconstruction and Development Unit (PRDU) (Müharibədən sonrakı Yenidənqurma və İnkişaf Bölməsi) mərkəzinin təsisçi direktoru olmuşdur. Hazırda o, Qətərin Həməd Bin Xəlifə Universitetində (HBKU) və Qlobal Humanitar Forumlarda professor kimi fəaliyyətini davam etdirir.Professor Sultan Barakat, Bakıda keçirilən 13-cü Ümumdünya Şəhərsalma Forumunda (WUF13) post-münaqişə dövründə şəhər və kəndlərin memarlıq və sosial baxımdan yenidən qurulması mövzusunda əsas qlobal spikerlərdən və məsləhətçilərdən biri kimi iştirak etmişdir.Əsas Fəaliyyət İstiqamətləri və EkspertizasıMüharibədən Sonrakı Yenidənqurma (Post-War Reconstruction): Dünyanın münaqişə və böhran zonalarında (Əfqanıstan, Suriya, İraq, Livan, Fələstin və s.) dağılmış şəhərlərin həm fiziki (infrastruktur), həm də sosial-iqtisadi cəhətdən bərpası üzrə strateji planlar hazırlayır."Daha Yaxşısını İnşa Etmək" (Build Back Better) Modeli: O, dağılmış əraziləri sadəcə keçmiş formasına qaytarmağın kifayət etmədiyini müdafiə edir. Onun konsepsiyasına görə, yeni şəhərlər gələcək risklərə dözümlü, "Ağıllı Şəhər" (Smart City) və "Yaşıl Enerji" prinsiplərinə uyğun qurulmalıdır.Beynəlxalq Strategiya və Vasitəçilik: BMT, Dünya Bankı və Avropa İttifaqı kimi nəhəng qurumların humanitar proqramlarında baş məsləhətçi qismində çıxış edir, münaqişə tərəfləri arasında humanitar və rekonstruksiya məsələlərində sülh körpüləri qurur.Şəhərlərin Post-Münaqişə Dövrü Bərpa MərhələləriSultan Barakatın elmi tədqiqatlarında və qlobal hesabatlarında müharibədən zərər çəkmiş bir regionun yenidən qurulması bu strateji ardıcıllıqla idarə olunmalıdır:1.Minalardan Təmizlənmə və Dəyən Zərərin Təhlili:Faza 1: Təhlükəsizlik və İlkin Qiymətləndirmə.Ərazi tamamilə hərbi qalıqlardan və minalardan təmizlənir. Memarlar və mühəndislər AutoCAD və rəqəmsal xəritələrlə binanın, infrastrukturun zərər dərəcəsini və bərpa büdcəsini hesablayır.2.İnfrastruktur və Yaşıl Enerji Şəbəkəsinin Qurulması:Faza 2: Baş Planın Hazırlanması.Şəhərin yeni Baş Planı (Master Plan) təsdiqlənir. Yollar, su, kanalizasiya xətləri bərpa edilir və ilk növbədə sosial mənzillər ekoloji və dayanıqlı memarlıq standartlarına uyğun tikilir.3.Milli Kimliyin Bərpası və İcmaların Qayıdışı:Faza 3: İqtisadi və Mədəni İnteqrasiya.Tarixi və mədəniyyət abidələri reabilitasiya olunur. Köçkünlərin öz yurdlarına könüllü və dayanıqlı qayıdışını təmin etmək üçün məktəblər, xəstəxanalar açılır və yerli biznes sahələri maliyyələşdirilir.WUF13 Bakı Forumundakı Tezisləri və Azərbaycana BaxışıBakıdakı qlobal şəhərsalma forumu zamanı professor Sultan Barakat Azərbaycanın münaqişədən sonrakı bərpa və yenidənqurma modelini yaxından təhlil edərək mühüm bəyanatlar vermişdir:Azərbaycanın Unikal Yenidənqurma Təcrübəsi: Professor Barakat qeyd etmişdir ki, Azərbaycanın post-münaqişə dövründə Qarabağ və Şərqi Zəngəzurda (məsələn, Ağdam, Füzuli, Şuşada) həyata keçirdiyi sürətli və genişmiqyaslı bərpa işləri, "Ağıllı Kənd" (Smart Village) və sıfır emissiyalı yaşıl zona layihələri qlobal miqyasda öyrənilməli olan unikal bir modeldir.Bakı Təşəbbüslərinin Önəmi: Ekspert, Azərbaycanın həm WUF13 forumuna ev sahibliyi etməklə, həm də Bakı Təşəbbüs Qrupu kimi beynəlxalq platformalar vasitəsilə qlobal ədalət, dekolonizasiya və humanitar bərpa məsələlərini dünyanın gündəminə gətirməsini yüksək qiymətləndirmişdir.