#terapevt
Terapevt
Terapevt böyüklərdə geniş yayılmış daxili xəstəliklərin ilkin qiymətləndirilməsi, diaqnostikası, müalicəsi və profilaktikası ilə məşğul olan həkimdir. Terapevt çox vaxt pasiyentin sağlamlıq problemi ilə bağlı ilk müraciət etdiyi mütəxəssis olur və ümumi klinik vəziyyəti qiymətləndirərək zəruri müayinələri təyin edir.
Terapevtin fəaliyyəti tənəffüs sistemi, ürək-damar sistemi, həzm sistemi, sidik-ifrazat sistemi, maddələr mübadiləsi və digər daxili orqanlarla bağlı müxtəlif şikayətləri əhatə edə bilər. Əgər problem daha dar ixtisas tələb edirsə, terapevt pasiyenti kardioloq, pulmonoloq, qastroenteroloq, endokrinoloq, nevroloq və ya digər mütəxəssisə yönləndirə bilər.
Terapevt hansı hallarda müraciət edilən həkimdir?
Uzunmüddətli halsızlıq, qızdırma, öskürək, təngnəfəslik, təzyiq dəyişiklikləri, başgicəllənmə, sinə nahiyəsində narahatlıq, qarın ağrısı, həzm pozğunluğu və ümumi zəiflik kimi şikayətlər terapevt müraciətinin səbəbləri arasında ola bilər.
Terapevt xəstənin anamnezini toplayır, əvvəlki xəstəlikləri, istifadə etdiyi dərmanları və mövcud şikayətləri qiymətləndirir. Daha sonra ümumi baxış aparır, arterial təzyiqi ölçə, ürək və ağciyərləri dinləyə, qarın nahiyəsini müayinə edə bilər.
Diaqnozu dəqiqləşdirmək üçün qan və sidik analizləri, elektrokardioqram, rentgen, ultrasəs və digər instrumental müayinələr təyin oluna bilər. Müalicə planı isə nəticələrə və xəstənin ümumi vəziyyətinə uyğun hazırlanır.
Terapevtin əsas vəzifələri
Terapevt yalnız xəstəlik zamanı deyil, profilaktik məqsədlə də müraciət edilən həkimdir. Müntəzəm sağlamlıq yoxlamaları arterial hipertenziya, şəkərli diabet, xolesterin pozğunluqları və digər xroniki problemlərin erkən aşkar edilməsinə kömək edə bilər.
Xroniki xəstəlikləri olan pasiyentlərdə terapevt müalicənin effektivliyini izləyə, dərmanların təsirini qiymətləndirə və həyat tərzi ilə bağlı tövsiyələr verə bilər. Qidalanma, fiziki aktivlik, yuxu, siqaretdən uzaq durma və profilaktik müayinələr ümumi terapevtik yanaşmanın mühüm hissəsidir.
Terapevt həmçinin müxtəlif xəstəliklərin bir-biri ilə əlaqəsini qiymətləndirən həkimdir. Eyni pasiyentdə bir neçə xroniki problem olduqda müalicələrin uyğunlaşdırılması və digər həkimlərin tövsiyələrinin ümumi plan daxilində əlaqələndirilməsi vacib ola bilər.
Terapevt və ailə həkimi
Terapevt və ailə həkiminin fəaliyyəti bir çox hallarda oxşardır, lakin onların hazırlıq və xidmət modeli ölkədən ölkəyə dəyişə bilər. Terapevt əsasən böyüklərin daxili xəstəliklərinə fokuslanır. Ailə həkimi isə müxtəlif yaş qruplarına ilkin tibbi yardım göstərə və ailənin ümumi sağlamlıq vəziyyətini uzunmüddətli izləyə bilər.
Terapevt anlayışı postsovet ölkələrinin səhiyyə sistemində xüsusilə geniş istifadə olunur. Beynəlxalq tibbi terminologiyada bu fəaliyyət sahəsi çox vaxt internal medicine, internist və ya primary care physician anlayışları ilə əlaqələndirilir.
Terapevtin əsas rolu xəstəliyin ilkin səbəbini müəyyənləşdirmək, lazımi müalicəni başlamaq və ehtiyac olduqda pasiyenti uyğun mütəxəssisə yönləndirməkdir.