#təzəpir məscidi
Təzəpir məscidi
Təzəpir məscidi — Bakı şəhərinin tarixi mərkəzində yerləşən, təkcə dini deyil, həm də mühüm mədəni və inzibati mərkəz kimi fəaliyyət göstərən memarlıq abidəsidir.
1. Tarixi və İnşası
Məscidin tikilmə tarixi və onun maliyyələşdirilməsi Azərbaycanın xeyriyyəçilik ənənələrinin ən parlaq nümunələrindən biridir:
İnşa illəri: Məscidin tikintisinə 1905-ci ildə başlanılmış və 1914-cü ildə tamamlanmışdır.
Xeyriyyəçi: Binanın inşası tanınmış xeyriyyəçi Nabat xanım Aşurbəyova tərəfindən maliyyələşdirilmişdir.
Memarı: Layihənin müəllifi, Bakının bir çox görkəmli binalarının, o cümlədən Əjdərbəy məscidinin də müəllifi olan Zivər bəy Əhmədbəyovdur.
2. Memarlıq Quruluşu
Təzəpir məscidi Şərq memarlığının mürəkkəb və zərif elementlərini özündə birləşdirir:
Üslub: Abidə Şirvan-Abşeron memarlıq məktəbinin xüsusiyyətlərini daşıyır.
Daxili Tərtibat: Məscidin daxili divarlarında nəfis oyma naxışlar və qızılı işləmələr mövcuddur. İbadət zalının böyüklüyü eyni vaxtda yüzlərlə insanın namaz qılmasına imkan verir.
Minarələr: Məscidin iki hündür minarəsi Bakının ümumi mənzərəsində xüsusi yer tutur.
3. Dini İnzibati Mərkəz Kimi Rolu
Təzəpir məscidi sadəcə bir ibadət evi deyil, həm də Azərbaycanın dini idarəçilik mərkəzidir:
QMİ İdarəsi: Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi (QMİ) məhz bu məscidin kompleksində yerləşir.
Din Xadimləri: Azərbaycanın baş axundu və bir çox nüfuzlu din xadimi öz fəaliyyətlərini buradan idarə edirlər.
Təhsil: Kompleks daxilində Bakı İslam Universiteti və zəngin dini kitabxana fəaliyyət göstərir.
4. Bayramlar və Multikulturalizm
Məscid ölkənin ən mühüm dini mərasimlərinin mərkəzidir:
Bayram Namazları: Ramazan bayramı və Qurban bayramı günlərində ən böyük kütləvi bayram namazı burada icra olunur. Namaz zamanı xüsusi qunut duaları oxunur və sülh arzuları dilənir.
Mədəni İrs: Məscidin tarixi və oradakı dini ayinlər Folklor İnstitutu tərəfindən milli mənəvi dəyər kimi tədqiq edilir.
Turizm: Bakının tarixi mərkəzində, Nizami küçəsi yaxınlığında yerləşdiyi üçün xarici turistlərin ən çox ziyarət etdiyi və selfie çəkdiyi məkanlardan biridir.
5. Texniki Qulluq və Təminat
Məscid kompleksi mütəmadi olaraq dövlət səviyyəsində bərpa edilir:
Restavrasiya: Binanın fasad və daxili hissələri peşəkar təmirxana mütəxəssisləri tərəfindən orijinala sadiq qalaraq bərpa olunur.
Təmizlik: Geniş sahəni əhatə edən mərmər döşəmələrin və xalçaların təmizliyində yüksək keyfiyyətli yuyucu vasitələrdən istifadə olunur.
Təchizat: Ziyarətçilər üçün nəşr olunan dini və tarixi materialların hazırlanmasında müasir çap kəsim sahəsi imkanlarından istifadə edilir.