#vida mərasimi
Vida mərasimi
Vida mərasimi vəfat etmiş şəxsin xatirəsinin yad edilməsi və onunla son dəfə vidalaşmaq məqsədilə keçirilən mərasimdir. Mərasimdə mərhumun ailə üzvləri, yaxınları, dostları, həmkarları və digər şəxslər iştirak edə bilər. Tanınmış ictimai, elm, mədəniyyət və incəsənət xadimləri ilə vida mərasimləri daha geniş ictimaiyyətin iştirakı ilə teatr, mədəniyyət mərkəzi, dövlət müəssisəsi və ya digər uyğun məkanlarda təşkil oluna bilər. Azərbaycanda müxtəlif dövrlərdə tanınmış şəxslərlə vida mərasimlərinin dövlət və mədəniyyət müəssisələrində keçirilməsi nümunələri mövcuddur.
Vida mərasiminin keçirilməsi
Vida mərasiminin forması mərhumun ailəsinin qərarından, dini və yerli ənənələrdən, eləcə də mərasimin miqyasından asılı olaraq dəyişir. İnsanlar mərhumun yaxınlarına başsağlığı verir, onun xatirəsini yad edir və ailənin kədərini bölüşürlər. İctimaiyyətə açıq mərasimlərdə mərhumun həyat və fəaliyyəti haqqında çıxışlar edilə, xatirəsinə həsr olunmuş materiallar nümayiş etdirilə bilər. Məsələn, alim Lütfi Zadə ilə vida mərasimində onun həyat və elmi fəaliyyətindən bəhs edən videoçarx nümayiş etdirilmiş, mərasim çıxışlarla davam etmişdi.
Vida və dəfn mərasimi arasındakı fərq
Vida mərasimi və dəfn mərasimi bir-biri ilə əlaqəli olsa da, eyni anlayış deyil. Vida mərasimi mərhumun xatirəsinin yad edilməsi və onunla son vidalaşma mərhələsidir. Dəfn isə cənazənin qəbiristanlıqda torpağa tapşırılması prosesini əhatə edir. Azərbaycanda keçirilən bir sıra mərasimlərdə əvvəlcə müəyyən edilmiş məkanda vida mərasimi təşkil olunur, daha sonra cənazə dəfn üçün qəbiristanlığa aparılır.
Rəsmi və ictimai vida mərasimləri
Tanınmış dövlət, elm, mədəniyyət, ədəbiyyat və incəsənət xadimlərinin vəfatı zamanı genişmiqyaslı vida mərasimləri keçirilə bilər. Belə tədbirlərdə ailə üzvləri və yaxınlarla yanaşı, dövlət qurumlarının nümayəndələri, həmkarlar, ictimaiyyət və media nümayəndələri iştirak edə bilirlər. Mərhumun fəaliyyət göstərdiyi teatr, akademiya, mədəniyyət mərkəzi və digər müəssisələr də mərasim üçün məkan kimi seçilə bilər.
Şəhidlərlə vida mərasimləri
Azərbaycanda şəhidlərin son mənzilə yola salınması zamanı keçirilən vida mərasimləri xüsusi ictimai əhəmiyyət daşıyır. Belə mərasimlərdə şəhidin ailə üzvləri, hərbçilər, dövlət qurumlarının nümayəndələri və ictimaiyyət iştirak edə bilər. Vida mərasimindən sonra şəhidin nəşi dəfn yerinə aparılaraq torpağa tapşırılır.
Vida mərasimində başsağlığı və xatirənin yad edilməsi
Başsağlığı vida mərasiminin əsas sosial və mənəvi elementlərindən biridir. Mərasimə gələn insanlar mərhumun ailəsinə və yaxınlarına təsəlli verir, onunla bağlı xatirələrini bölüşür və ehtiramlarını ifadə edirlər. Mərasimin xarakterindən asılı olaraq dini ayinlər, xatirə çıxışları və digər anım elementləri də yer ala bilər. Vida mərasimi insanların mərhuma son ehtiramını bildirməsi və yaxınlarının kədərini paylaşması üçün mühüm mərasim formasıdır.
