#xankəndi
Xankəndi
Xankəndi Azərbaycanın Qarabağ bölgəsində yerləşən şəhərdir. Qarabağ iqtisadi rayonuna daxil olan Xankəndi ayrıca inzibati ərazi vahididir. Şəhər bölgənin təhsil, mədəniyyət və iqtisadi həyatında mühüm yer tutur.
Dağlıq ərazidə yerləşməsi, ətraf təbiəti və tarixi inkişaf yolu Xankəndinin şəhər mühitini formalaşdırıb. Bu gün şəhərdə yaşayışın, təhsilin və iqtisadi fəaliyyətin bərpası istiqamətində işlər aparılır.
Coğrafi mövqeyi
Xankəndi Qarabağ dağ silsiləsinin şərq ətəklərində yerləşir. Şəhərin coğrafi mövqeyi onu Şuşa, Xocalı və Qarabağın digər yaşayış məntəqələri ilə əlaqələndirir.
Dağlıq relyef və yaşıllıq şəhərin təbii mənzərəsinin əsas xüsusiyyətlərindəndir. Xankəndi inzibati baxımdan ətraf rayonların tərkibinə daxil deyil, respublika tabeli şəhərdir.
Tarixi və adının mənşəyi
Xankəndinin tarixi Qarabağ xanlığı dövrü ilə bağlıdır. Yaşayış məntəqəsinin adı “xanın kəndi” mənasını verir və onun Qarabağ xanları ilə əlaqəsini əks etdirir.
Sovet dövründə şəhər Stepanakert adlandırılıb və Dağlıq Qarabağ Muxtar Vilayətinin inzibati mərkəzi olub. 1991-ci ildə şəhərin tarixi Xankəndi adı bərpa edilib.
XX əsrdə şəhər genişlənib, burada yaşayış məhəllələri, sənaye müəssisələri, təhsil və mədəniyyət obyektləri yaradılıb.
Azərbaycanın suverenliyinin bərpası
2023-cü ilin sentyabrında keçirilmiş lokal antiterror tədbirlərindən sonra Azərbaycan Xankəndidə dövlət suverenliyini bərpa edib. Həmin il oktyabrın 15-də Prezident İlham Əliyev şəhərin mərkəzi meydanında Azərbaycan Respublikasının Dövlət Bayrağını ucaldıb.
2023-cü il noyabrın 8-də Xankəndidə Zəfər Gününə həsr olunmuş hərbi parad keçirilib. Bu hadisələr şəhərin müasir tarixində yeni mərhələnin başlanğıcını ifadə edir.
Qarabağ Universiteti və təhsil həyatı
Xankəndidə yerləşən Qarabağ Universiteti şəhərin təhsil mərkəzi kimi inkişafında mühüm rol oynayır. Universitet Azərbaycan Prezidentinin 2023-cü il 28 noyabr tarixli sərəncamı ilə yaradılıb və 2024-cü ildə tələbə qəbuluna başlayıb.
Universitetin fəaliyyəti şəhərdə akademik mühitin formalaşmasına, tələbə həyatının canlanmasına və müxtəlif sahələr üzrə mütəxəssislərin hazırlanmasına xidmət edir. Təhsil infrastrukturu Xankəndinin bərpasının əsas istiqamətlərindən biridir.
Şəhər infrastrukturu və iqtisadi fəaliyyət
Xankəndidə bərpa və abadlıq işləri yaşayış sahələrini, yolları, kommunal şəbəkələri və ictimai məkanları əhatə edir. Bu işlər şəhərdə gündəlik həyatın təşkili və xidmətlərin fəaliyyətə başlaması üçün şərait yaradır.
Ticarət, xidmət və istehsal sahələrinin inkişafı şəhərin iqtisadi həyatının canlanması baxımından əhəmiyyətlidir. Təhsil müəssisələrinin fəaliyyəti də mənzil, nəqliyyat və gündəlik xidmətlərə tələbatın formalaşmasına təsir göstərir.
İdman və ictimai həyat
Xankəndinin ictimai həyatında idman tədbirləri də yer tutur. 2023-cü il dekabrın 21-də şəhər stadionunda “Qarabağ” və MOİK komandaları arasında Azərbaycan Kubokunun oyunu keçirilib.
Bu qarşılaşma şəhərdə idman həyatının bərpasının diqqətçəkən hadisələrindən biri olub. Təhsil, idman və mədəni fəaliyyətlərin genişlənməsi Xankəndinin şəhər mühitinin yenidən canlanmasına töhfə verir.
