yağlı pastel boya

Yağlı pastel boya: Parlaq rənglərin və zəngin teksturanın harmoniyası Təsviri incəsənətdə həm həvəskarlar, həm də peşəkar rəssamlar tərəfindən ən çox sevilən materiallardan biri də yağlı pastel boyalardır (oil pastels). Bu bədii material özünəməxsus yumşaqlığı, kətan və ya kağız üzərində buraxdığı zəngin, dolğun izi və rənglərin qeyri-adi parlaqlığı ilə fərqlənir. Yağlı pastel boyalar rəssama həm quru rəsm xətlərinin dəqiqliyini, həm də yağlı boya rəngkarlığının tekstura zənginliyini eyni anda hiss etmək imkanı verir. Yağlı pastelin tərkibi və quru pasteldən fərqi Rəsmi bədii materialşünaslıq terminologiyasına görə, yağlı pastellər təmiz piqmentlərin qurumayan bitki yağı və mum (adətən mineral mum) asfaltı ilə qarışdırılmasından əldə olunur. Bu tərkib boyanın tamamilə qurumasının qarşısını alır, onu daim plastik və asan idarəolunan edir. Tez-tez səhv salınan quru (təbaşir əsaslı) pastellərlə müqayisədə yağlı pastelin əsas fərqləri bunlardır: Tozlanmır: Quru pastel işləyərkən kağızdan ətrafa toz yayılır, yağlı pasteldə isə piqment yağ sayəsində səthə yapışır. Fiksasiya tələb etmir: Quru pastellə çəkilən rəsmləri qorumaq üçün rəsmi fiksator sprey vurulmalıdır, yağlı pastel isə zamanla ovulub tökülmür. Qat-qat işləmə imkanı: Yağlı pastelin teksturası daha qabarıq (impasto effekti) qatlar yaratmağa imkan verir. Peşəkar yağlı pastel texnikaları Yağlı pastel boyalarla işləyərkən rəssamlar müxtəlif vizual effektlər əldə etmək üçün aşağıdakı rəsmi texnikalardan istifadə edirlər: Rənglərin qarışdırılması (Blending): Yağlı pasteldə rəng keçidləri yaratmaq üçün barmaqlardan, xüsusi kağız yayma alətlərindən (tortillon) və ya pambıq çubuqlardan istifadə olunur. Boyanın tərkibindəki yağ bədən hərarəti ilə yumşalır və rənglər kətan üzərində bir-birinə mükəmməl şəkildə qarışır. Silləşdirmə (Sgraffito): Bu texnikada kağızın üzərinə əvvəlcə açıq tonlu yağlı pastel qatı çəkilir, onun üzəri tünd rənglə tamamilə bağlanır. Daha sonra xüsusi bir alətlə (palitranın bıçağı və ya iynə ilə) üst qat cızılaraq altdakı parlaq rəng üzə çıxarılır. Solvent (Həlledici) ilə iş: Yağlı pastelləri kətan üzərində akvarel və ya yağlı boya effektinə yaxınlaşdırmaq üçün kətan kənarından kəpənək yağı (turpentin) və ya kətan yağı hopdurulmuş fırça ilə boyanın üzərindən keçmək olar. Bu, boyanı qismən əridərək hamar, axıcı fonlar yaradır. Yağlı pastel üçün düzgün səth (kağız) seçimi Yağlı pastel boyanın piqmentini yaxşı saxlaya bilməsi üçün istifadə olunan səthin teksturası (dişli olması) çox vacibdir. Tamamilə hamar kağızlar yağlı qatları üst-üstə saxlaya bilmir və boya sürüşür. Buna görə də, minimum 160-200 q/m² sıxlığı olan, bir qədər dənəvər (textured) pastel kağızlarına, sulu boya kağızlarına və ya astarlanmış karton və kətanlara üstünlük verilməlidir.