Yanğın

Yanğın — nəzarətdən çıxmış, ətraf mühitə, maddi dəyərlərə və insanların sağlamlığına (və ya həyatına) ziyan vuran sürətli yanma prosesidir. Yanğının baş verməsi üçün üç əsas amilin — yanacaq, oksigen və istilik mənbəyinin eyni vaxtda mövcudluğu vacibdir. Bu, elmdə "Yanğın üçbucağı" adlanır. 1. Yanğınların Klassifikasiyası Yanğınlar yanan maddənin növünə görə siniflərə bölünür. Bu sinifləri bilmək düzgün söndürmə vasitəsini seçmək üçün kritikdir: A sinfi: Bərk yanar maddələr (odun, kağız, parça, plastik). B sinfi: Yanar mayelər (benzin, yağlar, boyalar, spirt). C sinfi: Yanar qazlar (metan, propan, hidrogen). D sinfi: Yanar metallar (maqnezium, natrium, kalium). E sinfi: Elektrik qurğularında baş verən yanğınlar (naqillər, transformatorlar). F sinfi: Mətbəx yağları və piyləri. 2. Yanğın Söndürmə Üsulları Yanğını söndürmək üçün "Yanğın üçbucağı"ndakı elementlərdən ən azı birini aradan qaldırmaq lazımdır: Soyutma: Yanma zonasının temperaturunu aşağı salmaq (məsələn, su vasitəsilə). Boğma: Yanma zonasına oksigenin daxil olmasının qarşısını almaq (məsələn, qum, qalın parça və ya karbon qazı ilə). Yanacaq mənbəyinin kəsilməsi: Yanacaq ötürülməsini (məsələn, qaz kranını) bağlamaq. Kimyəvi ləngitmə: Yanma reaksiyasını dayandıran xüsusi toz və ya köpüklərdən istifadə etmək. 3. Yanğın Zamanı Davranış Qaydaları Əgər yanğın baş veribsə, aşağıdakı ardıcıllığa əməl olunmalıdır: Dərhal xəbər verin: 101 və ya 112 (Fövqəladə Hallar Nazirliyi) nömrəsinə zəng edin. Təxliyə: Əgər yanğın böyükdürsə, binanı dərhal tərk edin. Liftdən istifadə etməyin. Tüstüdən qorunun: Tüstü yuxarı qalxdığı üçün yerlə sürünərək hərəkət edin və ağzınızı nəm dəsmalla tutun. Qapıları yoxlayın: Qapını açmazdan əvvəl onun qızmar olub-olmadığını əlinizin arxası ilə yoxlayın. İlkin müdaxilə: Yanğın kiçikdirsə və həyatınız üçün təhlükə yoxdursa, odsöndürən balondan istifadə edin. 4. Odsöndürən Balondan İstifadə (P.A.S.S. Qaydası) Odsöndürən balonu effektiv istifadə etmək üçün 4 addım: P (Pull): Sancağı çəkin. A (Aim): Şlanqı yanğının əsasına (alova deyil, yanan maddəyə) yönəldin. S (Squeeze): Dəstəyi sıxın. S (Sweep): Sağdan sola doğru süpürmə hərəkəti ilə alovu söndürün.