AC50 tipli lokomotiv

AC50 Çinin CRRC Ziyang Co., Ltd şirkəti tərəfindən istehsal olunan magistral dizel yük lokomotividir. Model ağırtonnajlı və uzun tərkibli yük qatarlarının daşınması üçün hazırlanıb və müasir dartı, elektron idarəetmə və təhlükəsizlik sistemləri ilə təchiz olunur. 2026-cı ilin sentyabrında “Azərbaycan Dəmir Yolları” QSC-nin lokomotiv parkına 7 ədəd AC50 tipli lokomotiv daxil edilib.

AC50 lokomotivlərinin Azərbaycana gətirilməsi
ADY ilə CRRC Ziyang arasında bağlanmış müqavilə çərçivəsində istehsal edilən 7 yük lokomotivi 2026-cı ilin sentyabrında Bakıya çatdırılıb. Yeni texnikanın alınması ADY-nin lokomotiv parkının yenilənməsi, yükdaşıma imkanlarının artırılması və beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərində artan yük axınının qarşılanması istiqamətində həyata keçirilir. AC50 lokomotivlərinin Azərbaycanın beynəlxalq dəmir yolu marşrutlarında yük daşımalarına cəlb edilməsi nəzərdə tutulur.

AC50-nin yükdaşıma gücü
ADY maşinisti Yusif Temnikovun məlumatına görə, AC50 tipli yeni lokomotivlərlə təxminən 5–6 min ton yük daşımaq mümkündür. Müqayisə üçün, onun açıqlamasında əvvəlki lokomotivlərdən biri ilə təxminən 3 min ton yük daşındığı qeyd olunur. Daha yüksək daşıma qabiliyyəti eyni qatar əməliyyatında daha böyük yük həcminin hərəkət etdirilməsinə imkan yaradır.

Elektron idarəetmə sistemi
AC50 lokomotivlərinin əsas xüsusiyyətlərindən biri idarəetmə proseslərində elektron sistemlərin geniş tətbiqidir. Yusif Temnikov yeni lokomotivlərdə sistemlərin elektronlaşdırıldığını və bunun əvvəlki nəsil texnika ilə əsas fərqlərdən biri olduğunu bildirib. Müasir elektron idarəetmə maşinistə lokomotivin müxtəlif texniki göstəricilərini izləməyə və hərəkət prosesini daha dəqiq idarə etməyə imkan verir.

Ağırtonnajlı yük qatarları üçün dartı sistemi
AC50 magistral yük lokomotivi yüksək dartı gücünə malik olmaq üçün hazırlanıb. ADY-nin açıqlamasında lokomotivlərin qabaqcıl texnologiyalar və innovativ dartı sistemləri ilə təchiz edildiyi bildirilir. Bu xüsusiyyətlər ağır və uzun tərkibli yük qatarlarının magistral xətlərdə daha səmərəli idarə olunmasına imkan yaradır.

AC50 lokomotivinin texniki xidmət intervalı
Azərbaycana gətirilən AC50 lokomotivləri üçün texniki xidmət dövriliyi 90 gün müəyyən edilib. Daha uzun texniki xidmət intervalı lokomotivlərin istismar zamanı dayanma müddətlərinin azaldılmasına və parkın daha fasiləsiz işləməsinə kömək edə bilər. Bu xüsusiyyət yük daşımalarında lokomotivlərin mövcudluq səviyyəsinin yüksəldilməsi baxımından əhəmiyyətlidir.

2 000 litrlik sıxılmış hava çəni və iki kompressor
AC50 lokomotivlərində əsas hava rezervuarının tutumu 2 000 litr sıxılmış hava təşkil edir və sistem iki kompressorla təchiz olunub. Dəmir yolu qatarlarında sıxılmış hava əsasən əyləc və müxtəlif pnevmatik sistemlərin fəaliyyəti üçün istifadə edilir. Böyük hava ehtiyatı və iki kompressor daha uzun tərkibli yük qatarlarının istismarına uyğun texniki imkanlar yaradır.

AC50 və UIC IIIA ekoloji standartı
ADY-nin AC50 lokomotivləri haqqında məlumatında modelin Beynəlxalq Dəmir Yolları İttifaqının UIC IIIA emissiya səviyyəsinə uyğun olduğu göstərilir. CRRC Ziyang da AC50 platformasının UIC IIIA tələblərinə cavab verdiyini və yanacaq sərfiyyatı ilə dartı göstəricilərinin optimallaşdırılmasına yönəldiyini bildirir.

AC50-nin güc sistemi
CRRC Ziyang tərəfindən AC50 platforması 5 000 at gücünə malik yüksək güclü dizel sistemi və AC–DC–AC elektrik ötürməsi ilə təqdim edilir. İstehsalçı modelin ağır yük daşımaları üçün nəzərdə tutulduğunu, daha yüksək dartı performansı və aşağı yanacaq sərfiyyatı kimi xüsusiyyətlərə malik olduğunu bildirir. Konkret lokomotivin texniki konfiqurasiyası sifarişçinin tələblərinə uyğun dəyişə bilər.

AC50 və beynəlxalq nəqliyyat dəhlizləri
Yeni lokomotivlərin Azərbaycanın ərazisindən keçən beynəlxalq yük marşrutlarında istifadəsi planlaşdırılır. Xüsusilə Şimal–Cənub Beynəlxalq Nəqliyyat Dəhlizi AC50 lokomotivlərinin tətbiq ediləcəyi əsas istiqamətlərdən biri kimi göstərilib. ADY lokomotiv parkını yeniləməklə artan tranzit yük həcmlərinə uyğun daha güclü və etibarlı dartı imkanları yaratmağı hədəfləyir.

CRRC Ziyang istehsalı
AC50 lokomotivinin istehsalçısı CRRC Ziyang Co., Ltd Çinin dəmir yolu nəqliyyatı texnikası istehsalçı şirkətlərindən biridir. Şirkət müxtəlif güc siniflərinə malik dizel və alternativ enerji lokomotivləri hazırlayır və məhsullarını çoxsaylı ölkələrə ixrac edir. CRRC Ziyang AC50-ni ağır yük daşımaları üçün hazırlanmış yeni nəsil magistral lokomotiv platforması kimi təqdim edir.

AC50-nin ADY lokomotiv parkındakı rolu
Yeddi yeni AC50 lokomotivinin istismara daxil edilməsi ADY-nin yük lokomotivi parkının gücləndirilməsinə xidmət edir. Daha yüksək yükdaşıma qabiliyyəti, elektron idarəetmə, müasir təhlükəsizlik sistemləri, uzun texniki xidmət intervalı və uzun qatarlarla işləmək imkanları modelin əsas üstünlükləri sırasındadır. Bu lokomotivlər Azərbaycanın regional və beynəlxalq dəmir yolu logistikasında ağır yük daşımalarının həyata keçirilməsində istifadə olunacaq.