Əminə Qurib Fakim

Əminə Qurib-Fakim (Ameenah Gurib-Fakim) Mavriki Respublikasının keçmiş prezidenti, kimyaçı, biomüxtəliflik üzrə alim və akademikdir. O, 5 iyun 2015-ci ildən 23 mart 2018-ci ilədək Mavriki Respublikasının altıncı prezidenti olub və ölkədə prezident vəzifəsini tutmuş ilk qadın kimi tarixə düşüb.

Prezidentlik fəaliyyəti
Qurib-Fakim 2015-ci ildə Mavriki Milli Assambleyası tərəfindən prezident seçilib və həmin ilin 5 iyununda vəzifəsinin icrasına başlayıb. Onun prezidentlik dövrü 2018-ci ilin martında başa çatıb. Mavriki Prezident Aparatının rəsmi siyahısında onun prezidentlik müddəti 5 iyun 2015 – 23 mart 2018 tarixləri ilə göstərilir.

Elm sahəsində fəaliyyəti
Siyasi fəaliyyətindən əvvəl Əminə Qurib-Fakim əsasən elm və ali təhsil sahəsində tanınıb. O, üzvi kimya, dərman bitkiləri, biomüxtəliflik və təbii resursların elmi tədqiqi ilə məşğul olub. Uzun müddət Mavriki Universitetində üzvi kimya professoru kimi fəaliyyət göstərib.

Mavriki Universitetində karyerası
Qurib-Fakim Mavriki Universitetinin Elm fakültəsində müxtəlif akademik və rəhbər vəzifələr tutub. 2001-ci ildən fakültə dekanı, 2004–2010-cu illərdə isə universitetin prorektoru kimi fəaliyyət göstərib.

Mauritius Research Council-da fəaliyyəti
1995–1997-ci illərdə o, Mauritius Research Council-da tədqiqat üzrə menecer vəzifəsində çalışıb. Bu mərhələ onun akademik elmlə yanaşı elmi siyasət və tədqiqatların idarə olunması sahəsində də təcrübə qazanmasına imkan verib.

Dərman bitkiləri və biomüxtəliflik
Qurib-Fakimin elmi fəaliyyətinin mühüm hissəsi Afrika və Hind okeanı regionunda dərman məqsədilə istifadə olunan bitkilərin öyrənilməsinə həsr olunub. O, Pan African Association of African Medicinal Plants təşkilatının təsisçi üzvlərindən biri olub və ilk Afrika bitki mənşəli dərman farmakopeyasının hazırlanmasında iştirak edib.

Elmi nəşrləri
BMT-nin bioqrafik məlumatına görə, Əminə Qurib-Fakim biomüxtəlifliyin qorunması və dayanıqlı inkişaf mövzularında 30 kitabın müəllifi və ya həmmüəllifidir. Bundan əlavə, onun elmi məqalələri və kitab fəsilləri dərc olunub.

CIDP Research and Innovation
Prezident seçilməzdən əvvəl Qurib-Fakim Centre International de Développement Pharmaceutique Research and Innovation təşkilatının idarəedici direktoru olub. Bu fəaliyyət onun elmi tədqiqatla yanaşı innovasiya və kommersiyalaşdırma sahələrində də çalışdığını göstərir.

Təhsili
Əminə Qurib-Fakim 1983-cü ildə Böyük Britaniyanın University of Surrey universitetində kimya üzrə bakalavr dərəcəsi alıb. 1987-ci ildə isə University of Exeter-də üzvi kimya üzrə PhD dərəcəsini tamamlayıb.

Afrika elmi təşkilatlarında fəaliyyəti
O, International Council for Science təşkilatının Afrika üzrə regional strukturunda rəhbər vəzifə də tutub. 2011–2014-cü illərdə həmin qurumun Afrika regional ofisinin sədri kimi fəaliyyət göstərib.

Elm və dövlət idarəçiliyinin birləşməsi
Əminə Qurib-Fakimin karyerasının fərqli xüsusiyyətlərindən biri akademik elmdən dövlət rəhbərliyinə keçməsidir. Prezidentliyə qədər onun əsas fəaliyyəti universitet, tədqiqat və innovasiya mühiti ilə bağlı olub. Bu səbəbdən beynəlxalq tədbirlərdə o, tez-tez elm, təhsil, biomüxtəliflik, qadınların elmdə iştirakı və dayanıqlı inkişaf mövzularında çıxış edir.

İqlim dəyişikliyi və adaptasiya fəaliyyəti
2026-cı ilin martında Əminə Qurib-Fakim Global Center on Adaptation təşkilatının Müşahidə Şurasının sədri təyin edilib. Təşkilat iqlim dəyişmələrinin təsirlərinə uyğunlaşma, dayanıqlı infrastruktur və xüsusilə inkişaf etməkdə olan ölkələrdə iqlim risklərinin azaldılması istiqamətində fəaliyyət göstərir.

2026-cı ildəki fəaliyyəti
2026-cı ildə Qurib-Fakim beynəlxalq elmi və ictimai tədbirlərdə fəaliyyətini davam etdirir. Aprel ayında Hindistanın Parul Universitetində keçirilən Global Perspectives tədbirində iqlim dəyişikliyi, qadınların təhsili və gənclərin imkanlarının genişləndirilməsi mövzularında çıxış edib.

Biomüxtəlifliyə yanaşması
Onun elmi fəaliyyətində biomüxtəliflik yalnız təbiətin qorunması məsələsi kimi deyil, həm də dərman, kənd təsərrüfatı, iqtisadi inkişaf və elmi innovasiya mənbəyi kimi nəzərdən keçirilir. Qurib-Fakimin tədqiqatları xüsusilə Afrika bitki ehtiyatlarının elmi öyrənilməsinə yönəlib.

Beynəlxalq elmi fəaliyyəti
Əminə Qurib-Fakim müxtəlif beynəlxalq elmi və akademik platformalarda çıxış edib və ekoloji problemlər, dayanıqlı inkişaf, elm siyasəti və qadınların elmdə iştirakı üzrə müzakirələrdə iştirak edib. Onun elmi və dövlət idarəçiliyi təcrübəsi bu mövzuların birlikdə təqdim edilməsinə imkan verir.