hərbi tibb fakültəsi

Həkimlik və taktika: Hərbi Tibb Fakültəsində tədris prosesi Hərbi Tibb Fakültəsində (HTF) təhsil almaq sıradan bir universitet həyatından kəskin şəkildə fərqlənir. Bura həm gərgin tibbi biliklərin mənimsənildiyi elm ocağı, həm də ciddi fiziki və taktiki hazırlığın keçildiyi bir hərbi məktəbdir. Kursantlar eyni anda həm insan anatomiyasını incəliyinə qədər öyrənir, həm də döyüş meydanında ekstremal şəraitdə sağ qalmağın və həyat xilas etməyin yollarını mənimsəyirlər. Bəs gələcəyin hərbi həkimlərinə hansı fənlər keçirilir və tədris prosesi necə qurulur? Tədris proqramının strukturu Fakültədə təhsil hərbi komponentlərlə tibbi biliklərin sintezi üzərində qurulub. Tədris proqramını əsasən üç böyük bloka bölmək olar: 1. Fundamental və Klinik Tibb Fənləri Kursantlar ilk illərdə Azərbaycan Tibb Universitetinin digər mülki tələbələri ilə eyni dərəcədə ağır proqram keçirlər: Anatomiya və Histologiya Fiziologiya və Patoloji Fiziologiya Farmakologiya (dərmanların təsiri və istifadəsi) Daxili xəstəliklər və Ümumi cərrahiyyə 2. Spesifik Hərbi-Tibb Fənləri Yuxarı kurslarda dərslər tamamilə hərbi yönümlü tibbi mövzulara fokuslanır. Döyüş şəraitində yaralanmalar mülki həyatdakı travmalardan tamamilə fərqli olduğu üçün bu fənlər həyati əhəmiyyət daşıyır: Hərbi-Səhra Cərrahiyyəsi (HSC): Güllə, qəlpə yaralanmaları, mina partlayışlarının fəsadları və döyüş meydanında təcili cərrahi müdaxilələr. Hərbi-Səhra Terapiyası (HST): Hərbi qulluqçularda daxili orqanların zədələnmələri, ekstremal iqlim şəraitinin orqanizmə təsiri. Toksikologiya və Radiasiya Gigiyenası: Kimyəvi, bioloji, radioloji və nüvə (KBRN) silahlarının təsirləri və onlardan qorunma yolları. Qoşunların Tibbi Təminatının Təşkili (QTTT): Müharibə və dinc dövrdə hərbi hissələrin dərman, tibbi avadanlıqla təchiz edilməsi və yaralıların təxliyəsi (evakuasiyası) logistikası. 3. Ümumi Hərbi və Taktiki Hazırlıq Hərbi həkim həm də bir zabitdir. O, silahdan istifadə etməyi, taktiki vəziyyəti qiymətləndirməyi və tabeçiliyindəki şəxsi heyətə rəhbərlik etməyi bacarmalıdır: Sıra hazırlığı və nizamnamələr Atəş hazırlığı (silahlarla rəftar və atəş təlimləri) Topoqrafiya və taktiki hazırlıq Mühüm Fakt: Hərbi həkimin ən böyük sınağı "Qızıl Saat" (Golden Hour) qaydasıdır. Yaralının həyatını xilas etmək üçün ilkin ağır travmadan sonra ilk 60 dəqiqə ərzində göstərilən düzgün tibbi yardım həlledici rol oynayır. Kursantlara bu saniyələrlə yarışmaq bacarığı xüsusi olaraq aşılanır. Praktiki dərslər və poliqon təlimləri Nəzəriyyə hərbi işdə təkbaşına yetərli deyil. Kursantlar mütəmadi olaraq hospitallarda praktika keçir, həmçinin səhra poliqonlarında real döyüş şəraitinə yaxınlaşdırılmış təlimlərdə iştirak edirlər. Bu təlimlərdə onlar simulyasiya edilmiş güllə yağışı altında yaralını döyüş zonasından çıxarmaq, ilkin tibbi yardım göstərmək və təxliyə maşınlarına yerləşdirmək normativlərini icra edirlər. Hərbi Tibb Fakültəsində keçilən dərslər sadəcə imtahandan keçmək üçün deyil, sabah döyüş meydanında və ya hospitalda bir əsgərin həyatını qurtarmaq üçün öyrənilir. Məhz bu dərslərin sayəsində bizim hərbi həkimlərimiz ən çətin anlarda belə soyuqqanlılıqla düzgün tibbi qərarlar qəbul edə bilirlər.