Ağalı kəndi

Ağalı Azərbaycanın Zəngilan rayonunda yerləşən, “ağıllı kənd” layihəsi ilə tanınan yaşayış məntəqəsidir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərə Böyük Qayıdışın ilk ünvanlarından olan kənd müasir infrastruktur və yeni yaşayış mühiti ilə seçilir.

Ağalının yenidən qurulmasında yaşayış evləri, sosial xidmətlər və texnoloji həllər vahid layihə çərçivəsində nəzərdə tutulub. Kənd Azərbaycanın azad edilmiş ərazilərində yaşayışın bərpasının ilk nümunələrindən biridir.

Coğrafi mövqeyi

Ağalı Zəngilan rayonunun ərazisində, Şərqi Zəngəzur iqtisadi rayonunda yerləşir. Birinci Ağalı kəndi Həkəri çayının sol sahilində, dağətəyi düzənlikdədir. Çay vadisi və ətraf relyef bölgənin təbii mənzərəsini formalaşdırır.

Ağalı adı Zəngilanın Birinci, İkinci və Üçüncü Ağalı kəndləri ilə bağlıdır. Yenidənqurma çərçivəsində həyata keçirilən “ağıllı kənd” layihəsi bu ərazidə yeni yaşayış mühitinin yaradılmasına xidmət edir.

“Ağıllı kənd” layihəsi

Ağalıda həyata keçirilən “ağıllı kənd” layihəsi müasir texnologiyaların kənd həyatına inteqrasiyasına əsaslanır. Layihədə yaşayış şəraiti ilə yanaşı, idarəetmə, enerji istifadəsi və xidmətlərin təşkili də nəzərə alınıb.

Enerjiyə qənaət edən həllər, müasir rabitə infrastrukturu və rəqəmsal xidmətlər bu yanaşmanın əsas istiqamətlərindəndir. Məqsəd sakinlərin rahat yaşaması, xidmətlərdən istifadə etməsi və təsərrüfat fəaliyyəti ilə məşğul olması üçün şərait yaratmaqdır.

Ağalı nümunəsində “ağıllı kənd” anlayışı yalnız texnologiyadan istifadəni deyil, yaşayış, sosial xidmətlər və məşğulluğun bir-birini tamamlamasını ifadə edir.

Sakinlərin doğma yurda qayıdışı

Ağalı kəndinə ilk köç 2022-ci il iyulun 19-da başlayıb. Keçmiş məcburi köçkünlərin kəndə qayıtması Böyük Qayıdış prosesinin mühüm mərhələlərindən biri olub.

Uzun illər doğma yurdlarından ayrı yaşayan ailələrin burada məskunlaşması kənd həyatının yenidən canlanmasına imkan verib. Qayıdış yeni evlərdə yaşayışla yanaşı, qonşuluq əlaqələrinin və yerli icmanın bərpasını da əhatə edir.

Yaşayış və sosial infrastruktur

Ağalıda sakinlər üçün fərdi yaşayış evləri, məktəb, uşaq bağçası və digər xidmət obyektləri yaradılıb. Küçələr, mühəndis-kommunikasiya xətləri və ictimai məkanlar kəndin yeni planına uyğun qurulub.

Təhsil və gündəlik xidmətlərin yaşayış məntəqəsinin daxilində təşkili ailələrin məskunlaşması üçün mühüm əhəmiyyət daşıyır. Sosial infrastruktur kəndin yalnız yaşayış sahəsi deyil, davamlı fəaliyyət göstərən icma kimi formalaşmasına xidmət edir.

Ağalının bərpa prosesində yeri

Ağalı kəndi Zəngilanın bərpasını və sakinlərin doğma torpaqlara qayıdışını təmsil edən məkanlardan biridir. Burada tətbiq olunan yanaşma kənd yaşayışının müasir texnologiyalar və sosial infrastrukturla birləşdirilməsinə nümunədir.

Ağalının əhəmiyyəti yeni tikililərlə məhdudlaşmır. Kəndin yenidən məskunlaşması insanların doğma yurdları ilə əlaqəsinin bərpasını və bölgədə gündəlik həyatın canlanmasını ifadə edir.