#od çərşənbəsi
Od çərşənbəsi
İstiliyin və Günəşin Müjdəçisi: Od Çərşənbəsi
Novruz bayramı ərəfəsində qeyd olunan dörd müqəddəs çərşənbənin ikincisi Od çərşənbəsidir. Xalq arasında buna "Üskü çərşənbə" də deyilir. Bu gün qədim insanın günəşə, oda olan inamını və baharın yaxınlaşması ilə təbiətin getdikcə isinməsini simvolizə edir. Od çərşənbəsi insan ruhunun qışın donundan xilas olub, həyata yenidən isinməsi mənasını daşıyır.
Odun Rəmzi Mənası
Qədim Azərbaycan inanclarına görə, od paklıq, təmizlik və həyat mənbəyidir. Od çərşənbəsində günəş torpağı daha çox isitməyə başlayır və təbiətdəki canlanma sürətlənir. Bu çərşənbə qədim atəşpərəstlik dövründən qalan ənənələrlə bağlı olsa da, bu gün daha çox milli-mənəvi dəyərimiz və baharın müjdəçisi kimi qəbul olunur.
Od Çərşənbəsinin Maraqlı Adətləri
Bu günün özünəməxsus ritualları var ki, onlar hələ də kəndlərdə və şəhərlərdə coşğu ilə icra edilir:
Tonqalın qalanması: Həyətlərdə tonqallar qalanır. İnsanlar odun üzərindən atlanaraq "ağırlığım-uğurluğum odun üstünə" deyirlər. İnanılır ki, bu vasitə ilə keçən ilin dərd-səri odun istisində yanıb gedir.
İstilik rəmzləri: Masanın üzərinə qırmızı rəngli şamlar düzülür, ocağın sönməməsinə çalışılır.
Süfrə bəzəyi: İkinci çərşənbədə süfrəyə daha çox sarı və qırmızı tonlarda şirniyyatlar, quru meyvələr düzülür.
İnanc və Əfsanələr
Qədim rəvayətlərə görə, Od çərşənbəsində yerin altındakı "İsti nəfəs" (boz at) torpağı isidir. Məhz bu gündən sonra qar əriməyə başlayır və ağacların budaqlarına su yerləşir. Odun istisi insanın qanını qaynadaraq onu yeni bir iş mövsümünə hazırlayır.
Od çərşənbəsi sadəcə odun ətrafında toplaşmaq deyil, həm də ailə birliyinin, mehribanlığın və gələcəyə ümidlə baxmağın ifadəsidir. Bu gün ailə üzvləri bir yerə toplaşır, bayram şənlikləri qurulur və gələn ruzi-bərəkət üçün dualar edilir.