IV İqlim Həftəsi

IV İqlim Həftəsi (Climate Week 4 – CW4) BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının Katibliyi – UNFCCC tərəfindən təşkil olunan beynəlxalq iqlim tədbiridir. Tədbir 7–11 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakıda, Bakı Konqres Mərkəzində keçirilir. Azərbaycan hökumətinin ev sahibliyi etdiyi IV İqlim Həftəsi dövlət nümayəndələrini, beynəlxalq təşkilatları, biznes, maliyyə, şəhər idarəçiliyi, vətəndaş cəmiyyəti və digər tərəfləri iqlim öhdəliklərinin praktiki icrası ətrafında bir araya gətirir.

IV İqlim Həftəsi nədir?

IV İqlim Həftəsi UNFCCC-nin Climate Weeks proqramının 2026-cı ildə keçirilən ikinci tədbiridir. Həmin il proqramın əvvəlki – III İqlim Həftəsi 21–25 aprel tarixlərində Koreya Respublikasının Yeosu şəhərində keçirilib.

UNFCCC-nin yenilənmiş İqlim Həftələri formatında əsas məqsəd beynəlxalq iqlim danışıqlarında qəbul olunan qərarlarla onların real həyata keçirilməsi arasında əlaqəni gücləndirməkdir.

Bu baxımdan İqlim Həftələri yalnız konfrans formatında müzakirələrdən ibarət deyil. Proqram dialoq, təcrübə mübadiləsi, potensialın gücləndirilməsi və tətbiq oluna bilən iqlim həllərinin təqdim olunması üçün platforma rolunu oynayır.

IV İqlim Həftəsi Bakıda

Climate Week 4 7 sentyabr 2026-cı ildə Bakıda başlayıb və sentyabrın 11-dək davam edir.

Əsas tədbir məkanı Bakı Konqres Mərkəzidir. Proqrama UNFCCC çərçivəsində mandatlaşdırılmış görüşlər, tematik sessiyalar, seminarlar, yüksək səviyyəli dialoqlar və iqlim tədbirlərinin həyata keçirilməsinə yönəlmiş müzakirələr daxildir.

Bakının IV İqlim Həftəsinə ev sahibliyi etməsi şəhərin 2024-cü ildə COP29-a ev sahibliyi etməsindən sonra beynəlxalq iqlim gündəliyi ilə əlaqəsini davam etdirir.

İqlim Həftələrinin məqsədi

UNFCCC İqlim Həftələrini beynəlxalq səviyyədə qəbul edilmiş qərarların praktik iqlim fəaliyyətinə çevrilməsini sürətləndirmək üçün platforma kimi formalaşdırır.

Burada dövlətlər və digər maraqlı tərəflər iqlim siyasətinin həyata keçirilməsi zamanı yaranan problemləri, maliyyələşdirmə imkanlarını və müxtəlif regionlarda tətbiq edilə bilən həlləri müzakirə edə bilirlər.

İqlim Həftələri eyni zamanda növbəti COP görüşlərinə gedən prosesə töhfə verən müzakirələrin aparılması üçün imkan yaradır.

IV İqlim Həftəsində kimlər iştirak edir?

CW4 müxtəlif səviyyələrdə fəaliyyət göstərən iştirakçıları bir araya gətirir. Bunların arasında:

UNFCCC tərəflərinin nümayəndələri;

dövlət və hökumət qurumları;

BMT və digər beynəlxalq təşkilatlar;

maliyyə institutları;

özəl sektor nümayəndələri;

şəhər və yerli idarəetmə qurumları;

vətəndaş cəmiyyəti təşkilatları;

akademik və ekspert dairələri;

digər iqlim fəaliyyəti iştirakçıları yer alır.

Bu geniş iştirak modeli iqlim məsələlərinin yalnız dövlətlərarası danışıqlar səviyyəsində deyil, iqtisadiyyat, maliyyə, sənaye, şəhərlər və cəmiyyət səviyyəsində də müzakirəsinə imkan verir.

IV İqlim Həftəsinin proqramı

IV İqlim Həftəsinin proqramında müxtəlif iqlim mövzularına həsr edilmiş tədbirlər yer alır.

Məsələn, 7 sentyabrda şəffaflıq və Enhanced Transparency Framework – ETF-in həyata keçirilməsinin sürətləndirilməsinə dair yüksək səviyyəli dialoq keçirilir.

7–8 sentyabr tarixlərində Paris Sazişinin 6.4-cü maddəsi çərçivəsində iştirak, maliyyə, milli səviyyədə müəyyən edilmiş töhfələr və sənaye transformasiyası ilə bağlı tədbirlər nəzərdə tutulub.

Proqramda iqlim sahəsində maarifləndirmə və ictimai iştirakla əlaqəli Action for Climate Empowerment istiqaməti üzrə seminarlar da yer alır.

Implementation Forum

IV İqlim Həftəsinin əsas hissələrindən biri Implementation Forum – İcra Forumudur. Forum 9–10 sentyabr 2026-cı il tarixlərində Bakıda keçirilir.

İcra Forumunun məqsədi iqlim siyasətinin praktik tətbiqinə yönəlmiş həllərin müəyyənləşdirilməsi və müxtəlif tərəflər arasında əməkdaşlığın gücləndirilməsidir.

Burada dövlət nümayəndələri ilə yanaşı özəl sektor, şəhərlər, vətəndaş cəmiyyəti, akademik dairələr və digər iştirakçılar iqlim tədbirlərinin həyata keçirilməsi üçün konkret yanaşmaları müzakirə edirlər.

Forumun mövzuları arasında sənayenin karbonsuzlaşdırılması və iqlim maliyyəsinə çıxış kimi məsələlər də yer alır.

Paris Sazişi və iqlim öhdəlikləri

IV İqlim Həftəsinin müzakirələri BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyası və Paris Sazişi çərçivəsində aparılan beynəlxalq iqlim prosesləri ilə əlaqəlidir.

Paris Sazişi ölkələrin iqlim dəyişikliyinə qarşı mübarizədə milli öhdəliklərini formalaşdırdığı əsas beynəlxalq sənədlərdən biridir. Ölkələr öz iqlim hədəflərini Nationally Determined Contributions – NDC-lər vasitəsilə təqdim edirlər.

İqlim Həftələri bu öhdəliklərin yalnız müəyyənləşdirilməsinə deyil, onların real siyasət, investisiya və layihələrə çevrilməsinə yönəlmiş müzakirələrə şərait yaradır.

İqlim maliyyəsi və sənayenin karbonsuzlaşdırılması

İqlim tədbirlərinin həyata keçirilməsi maliyyə resursları tələb etdiyindən iqlim maliyyəsi beynəlxalq müzakirələrin əsas istiqamətlərindən biridir.

İqlim maliyyəsi emissiyaların azaldılması, bərpa olunan enerji, enerji səmərəliliyi, iqlim dəyişikliklərinə uyğunlaşma və digər iqlim layihələrinin maliyyələşdirilməsi ilə əlaqəli geniş anlayışdır.

IV İqlim Həftəsinin İcra Forumunda maliyyəyə çıxış və sənayenin karbonsuzlaşdırılması da praktiki həllərin müzakirə edildiyi istiqamətlər sırasındadır.

IV İqlim Həftəsi və Baku Climate Action Week

IV İqlim Həftəsi Bakıda Baku Climate Action Week ilə paralel keçirilir. Bu iki proqram bir-biri ilə əlaqəli olsa da, eyni tədbir deyil.

Climate Week 4 UNFCCC-nin qlobal Climate Weeks proqramının bir hissəsidir. Baku Climate Action Week isə Bakıda iqlim fəaliyyətinin müxtəlif istiqamətlərini əhatə edən ayrıca tədbirlər proqramıdır.

İki təşəbbüs arasında əməkdaşlıq nəzərdə tutulub və bəzi tədbirlər birgə təşkil olunur. IV İqlim Həftəsinin Implementation Forum proqramına və Baku Climate Action Week proqramına qeydiyyatdan keçmiş iştirakçılar hər iki proqramın müvafiq tədbirlərinə çıxış əldə edə bilirlər.

Bakı və beynəlxalq iqlim gündəliyi

Bakı son illərdə beynəlxalq iqlim diplomatiyasının mühüm tədbirlərinə ev sahibliyi edib. 2024-cü ilin noyabrında şəhərdə BMT-nin İqlim Dəyişmələri üzrə Çərçivə Konvensiyasının Tərəflər Konfransının 29-cu sessiyası – COP29 keçirilib.

2026-cı ildə IV İqlim Həftəsinin Bakıda təşkili şəhəri yenidən dövlətlərin, beynəlxalq təşkilatların, ekspertlərin, biznes və vətəndaş cəmiyyəti nümayəndələrinin iqlim məsələlərini müzakirə etdiyi beynəlxalq platformaya çevirib.

CW4-ün əsas fərqi diqqətin yalnız yeni öhdəliklərin müzakirəsinə deyil, artıq qəbul edilmiş qərarların və iqlim hədəflərinin praktik həyata keçirilməsinə yönəldilməsidir.